Một vụ việc đang tạo ra những tranh luận rất gay gắt về tính nghiêm minh của luật pháp và tình trạng phân biệt chủng tộc trong luật pháp tại Úc.
Vào ngày 5/8/2026, ông Trương Văn Việt bị nhóm thiếu niên Úc sát hại tại đường phố khi ông tham gia ngăn cản nhóm này trộm cắp của một cửa hàng khác. Nhóm thiếu niên này có cách hành động đấm, đá rất thô bạo khiến ông Việt bị thương cực nặng, bất tỉnh, chấn thương sọ não, tổn thương nội tạng… Nhóm này bị bắt ngay sau đó nhưng lại được tại ngoại với lý do không đủ tuổi vị thành niên.
Với áp lực dư luận, nhóm này sau đó bị tạm giam để điều tra thêm. Nhưng mới hôm qua, phía chính quyền Úc đã bác bỏ mọi cáo buộc, không truy cứu, miễn tội cho 1 thiếu niên 12 tuổi tham gia giết hại ông Việt. Trước đó, chính quyền Úc cũng đã có hình thức bác bỏ cáo buộc, miễn tội tương tự với 1 thiếu niên 13 tuổi là đồng phạm giết hại ông Việt. Lý do mà phía chính quyền Úc đưa ra là “không thể chứng minh cậu bé có trách nhiệm hình sự” và “cậu bé có thể không hiểu đầy đủ tính chất sai trái nghiêm trọng trong hành vi giết người của mình”.
Còn với 3 thiếu niên còn tại, tất cả đều được giảm nhẹ tội, không có cáo buộc "giết người" nào được đưa ra, cậu bé 15 tuổi lớn nhất bị cáo buộc “giết người không cố ý”, hai cô bé còn lại chỉ bị cáo buộc gây rối và hành hung.
Nạn nhân Trương Văn Việt
Biểu tình bất thành
Người dân Úc cho rằng cái chết của ông Việt là hệ quả của sự phân biệt chủng tộc, khi nhóm người gốc Á đang là nạn nhân của luật pháp nhẹ nhàng. Một số nhận định cho rằng việc miễn tội, hủy cáo buộc khi đã giết người là sai lầm, có thể tiếp tay cho các băng nhóm vị thành niên thoải mái giết người. Đồng thời, tòa án cũng chưa buộc tội các gia đình phải đền bù cho ông Trương Văn Việt.
Tin tức ông Văn Việt Trương, 60 tuổi, qua đời hôm 5 tháng 8 đã gây chấn động trong cộng đồng người Việt. Ông là chủ cửa hàng Hồng Hưng trên đường Hampshire, được những người quen mô tả là một người hiền lành, luôn sẵn lòng giúp đỡ người khác.
Theo thông tin được trình lên tòa, ông Việt được cho là đã can thiệp để giúp một chủ cửa hàng khác ngăn chặn một nhóm thanh thiếu niên bị cáo buộc lấy trộm quần áo trên đường Hampshire. Ông được đưa vào bệnh viện trong tình trạng nguy kịch và qua đời sau nhiều ngày điều trị.
Cảnh sát ban đầu truy tố năm thanh thiếu niên liên quan đến vụ việc. Nhưng sau đó các đối tượng này lại được tại ngoại hoặc xem xét giảm án.
Vì cảm thấy bất công nên vào ngày 9/8, hàng trăm người đã xuống đường biểu tình. Họ cho biết họ muốn lên tiếng không chỉ cho ông Việt, mà còn cho cảm giác an toàn của những người đang sinh sống và làm việc tại khu vực này.
Cuộc biểu tình do Hội Mẹ Việt tại Úc tổ chức, với thông điệp chính: ‘Safe Communities. Stronger Laws. Justice for Victims’ - cộng đồng an toàn hơn, luật pháp nghiêm khắc hơn và công lý cho nạn nhân.
Cuộc biểu tình do người Việt dẫn đầu thu hút sự tham gia và ủng hộ đông đảo từ các nhóm cộng đồng khác nhau trong xã hội. Credit: Thu Thuy SBS
Những người tham gia biểu tình kêu gọi ba điều chính: xử lý nghiêm minh người gây ra cái chết của ông Việt theo đúng pháp luật; xem xét những biện pháp mạnh hơn đối với các hành vi phạm tội nghiêm trọng của thanh thiếu niên; và tăng cường an ninh tại các khu vực kinh doanh phía Tây Melbourne.
Chị Châu Nguyễn, đại diện Ban tổ chức biểu tình cho SBS biết: "Mình đấu tranh để luật phải thay đổi, tại vì bây giờ luật pháp nó quá dễ dàng cho những tội phạm dưới tuổi vị thành niên".
Một số người tham gia biểu tình và các tiểu thương ở Sunshine cho biết, điều họ mong muốn không chỉ là công lý cho ông Việt, mà còn là cảm giác an toàn hơn khi làm việc và sinh sống tại khu vực này.
Cô Khanh, chủ tiệm thịt Phước Thịnh cho biết: “Mình cũng rất ngại, tại vì mình ở đây làm kinh doanh. Mình cũng muốn sự yên ổn ở đây, để khách tới mua sắm cũng phải yên ổn. Thành ra mình hy vọng là cộng đồng ở đây sẽ có tiếng nói.”
Cô Khanh cũng mong cộng đồng người Việt cùng hỗ trợ nhau để “có sự bình an để người Việt mình đi chợ, đi buôn bán, không phải lo ngại sẽ có chuyện gì xảy ra.”
Tuy nhiên, bản án được tuyên vào ngày 8/10 có thể đã làm thất vọng rất nhiều người, đồng thời cho thấy cuộc biểu tình không đem lại hiệu quả.
Tại Việt Nam, nếu từ 14 - 16 tuổi mà tham gia giết người sẽ phải chịu hình sự, dưới 14 tuổi giết người sẽ bị đưa đi trường giáo dưỡng, cha mẹ hung thủ phải đền bù cho nạn nhân.
Viethome tổng hợp (SBS / Tifosi)