Thủ đô London của Anh – một trong những đô thị sôi động nhất thế giới – đang đối mặt với một nghịch lý đáng lo ngại: số trẻ em sinh ra và sinh sống tại đây giảm mạnh trong những năm gần đây.
Chi phí nuôi con ở London đã cao đến mức đáng lo ngại. Ảnh: Palace Gate.
London từ lâu được xem là trung tâm kinh tế và văn hóa hàng đầu châu Âu. Tuy nhiên, đằng sau sự thịnh vượng đó là áp lực chi phí ngày càng lớn, đặc biệt đối với các gia đình trẻ. Nhiều nghiên cứu và cảnh báo từ các chuyên gia cho thấy số lượng trẻ em tại thủ đô nước Anh đang giảm nhanh, khi ngày càng nhiều gia đình không còn đủ khả năng sinh sống tại đây.
Một trong những nguyên nhân chính là chi phí nhà ở và sinh hoạt tăng cao. Giá thuê và giá mua nhà tại London nằm trong nhóm cao nhất châu Âu, khiến nhiều cặp vợ chồng trẻ phải chuyển ra các vùng ngoại ô hoặc các thành phố khác để có điều kiện nuôi con. Hiện, giá một căn nhà điển hình tại London tương đương 11,1 lần mức lương trung bình tại địa phương, trong khi trên toàn nước Anh con số này là 7,7 lần. Tiền thuê nhà ở London cũng cao hơn khoảng 60% so với mức trung bình của cả nước Anh.
Bên cạnh đó, chi phí chăm sóc trẻ em tại London cũng thuộc loại đắt đỏ nhất nước Anh. Chi phí gửi trẻ tại nhà trẻ đối với trẻ dưới hai tuổi ở khu vực nội đô London cao hơn 34% so với mức trung bình của Anh, và chỉ được nhà nước hỗ trợ một phần.
Áp lực kinh tế như vậy đã buộc nhiều gia đình phải đứng trước lựa chọn khó khăn: rời khỏi London để sinh và nuôi con, hoặc ở lại thành phố này nhưng không sinh con.
Theo các chuyên gia, xu hướng này đang trở nên rõ rệt trong những năm gần đây và có thể làm thay đổi cấu trúc dân số của thành phố.
Dữ liệu giáo dục cho thấy tác động đã bắt đầu xuất hiện. Tỷ lệ sinh ở London đạt đỉnh vào năm 2012 nhưng kể từ đó đã giảm 20%, và hiện nay khu vực nội đô London thấp hơn 10% so với mức trung bình toàn nước Anh, dù số phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ không ngừng tăng lên trong cùng giai đoạn.
Tỷ suất sinh cũng đã giảm xuống dưới mức 1,2 con trên mỗi phụ nữ. Con số này thấp hơn so với mức trung bình 1,41 của nước Anh và xứ Wales – vốn cũng đã thấp hơn nhiều so với mức 2,1 con (ngưỡng cần thiết để dân số có thể tự duy trì mà không cần nhập cư).
Tuổi trung bình của các bà mẹ sinh con lần đầu cũng đã ở mức 32,5 - cao nhất trên cả nước.
Cùng với đó, số lượng học sinh tiểu học tại London cũng giảm đáng kể trong vài năm qua, khiến nhiều trường học phải đóng cửa hoặc sáp nhập.
Từ năm 2019, các trường tiểu học tại London đã mất hơn 8% học sinh, tương đương hàng nghìn lớp học bị bỏ trống.
Không chỉ vậy, nhiều khu vực trong nội đô London đang chứng kiến sự thay đổi nhân khẩu học rõ rệt. Các khu nhà cũ dành cho gia đình dần được thay thế bằng những căn hộ nhỏ hoặc nhà cao cấp, phục vụ người độc thân và giới chuyên gia trẻ. Quá trình “tái phát triển đô thị” này khiến các gia đình có con nhỏ khó tìm được nhà ở phù hợp, càng thúc đẩy làn sóng rời khỏi thành phố.
Một số chuyên gia cảnh báo rằng nếu xu hướng này tiếp tục, London có thể dần trở thành thành phố chủ yếu dành cho người trẻ độc thân và người lớn tuổi, trong khi trẻ em ngày càng ít xuất hiện. Điều đó không chỉ ảnh hưởng đến hệ thống giáo dục mà còn làm suy yếu cấu trúc cộng đồng, bởi trường học và các dịch vụ dành cho trẻ em vốn là trung tâm gắn kết xã hội của nhiều khu dân cư.
Ngoài ra, tỷ lệ sinh tại London cũng đang giảm nhanh. Thành phố này hiện có mức sinh thấp nhất nước Anh, với nhiều cặp vợ chồng trì hoãn việc sinh con do áp lực tài chính và công việc. Xu hướng này phản ánh bức tranh rộng hơn của nhiều đô thị lớn trên thế giới, nơi chi phí sống cao khiến việc lập gia đình trở nên khó khăn hơn.
Các nhà hoạch định chính sách cảnh báo rằng sự suy giảm số trẻ em có thể gây ra nhiều hệ lụy lâu dài. Không chỉ các trường học mất học sinh và ngân sách, mà về lâu dài thành phố cũng có thể đối mặt với lực lượng lao động suy giảm và cộng đồng ít đa dạng về độ tuổi.
Trước thực trạng này, nhiều chuyên gia cho rằng London cần các chính sách mạnh mẽ hơn nhằm hỗ trợ gia đình trẻ, từ phát triển nhà ở phù hợp cho gia đình, giảm chi phí chăm sóc trẻ em cho tới cải thiện các dịch vụ xã hội.
Nếu không có giải pháp kịp thời, thủ đô của Anh – từng nổi tiếng với sự đa dạng và năng động , có thể phải đối diện với một tương lai khác: một thành phố sầm uất nhưng ngày càng vắng bóng trẻ em.
Hanoimoi (theo SCMP, Bloomberd, The Guardian)