• Mỗi năm vào thời điểm tháng 10 này, một số trái cây đã bắt đầu chín, và cũng là thời điểm bị nhiều kẻ gian trèo tường vào hái trộm. Mới đây một số người đã gọi cho Viễn Đông để lên tiếng báo động, và nhờ chính quyền địa phương lưu ý tăng cường cảnh sát tuần tra.

    Tại khu vực Little Saigon, nhiều gia đình có mảnh vườn phía sau nhà, đa số là các vị trung niên, cao niên ưa trồng một số cây ăn trái như nhãn, vải, mảng cầu, ổi, hồng dòn, thanh long, v.v. tốn khá nhiều tiền và công phu chăm sóc đến khi trái gần chín chưa kịp ăn thì bị lấy mất.

    Một bà kể với chúng tôi, bà mua cây mảng cầu Do Thái ở chợ trời Golden West với giá $170, mua thêm phân cũng ngót ngoét $200. Về nhà hì hục đào lỗ trồng xuống và chăm sóc. Năm ngoái cây ra được hơn chục trái, bà mừng quá chừng, ngày nào cũng ra ngắm mấy trái măng cầu và bạn bè ai đến chơi cũng dẫn ra khoe.

    Đến khi nhìn những trái măng cầu sắp được ăn, bà tính để vài hôm nữa sẽ hái, vừa ăn vừa tặng bạn bè. Đùng một cái, sáng ngủ dậy ra vườn thì hỗi ôi! Không còn một trái, nó bẻ sạch từ trái lớn đến trái nhỏ. Bà đứng lặng người tiếc công, tiếc của mà không biết kêu ai.

    Vì cần bảo vệ một số trái cây, bức tường xây đẹp đẽ bây giờ phải đôn thêm gỗ. (Thanh Phong/Viễn Đông)

    Anh chị G. Nguyễn, nhà ở góc đường Ward - Edinger cũng vậy, trồng được mấy cây măng cầu có trái cũng bị bọn trộm leo qua bờ tường đường Ward vào hái sạch. Bây giờ phải tốn tiền nâng bờ tường cao hơn và đặt camera theo dõi.

    Nhưng trường hợp sau đây khiến cho ai nghe qua cũng tức giùm cho người chủ nhà.

    Một gia đình người Việt Nam ở gần góc đường McFadden và Euclid, phía sau nhà bà trồng được hai cây nhãn rất ngon, hột nhỏ xíu, cùi dầy và mọng nước, bà có đem tặng chúng tôi một chùm ăn thử, trên cây còn cả trăm pounds. Qua một đêm, kẻ trộm, không ai xa lạ chính là một bà người Việt ở căn chung cư Apartment phía sau nhà, bắc thang qua hái tỉnh bơ, hái gần trụi luôn.

    Bà này mang về, đổ ra giữa nhà lựa và cột thành từng bó đem ra chợ bỏ mối. Người manager của khu Apartment đi ngang qua nhà, thấy sáng sớm mà nhà bà này nhãn ở đâu ra nhiều thế? Ông hiểu ngay nhãn từ đâu bà có nhưng không thể nói vì không nắm bằng chứng.

    Khi người chủ cây nhãn biết được kẻ hái nhãn của mình, bà liền sang nhỏ nhẹ nói, “Muốn ăn thì xin tôi cho chứ sao lại làm như vậy?”

    Bà kia tỉnh bơ trả lời, “Thấy nhà bà nhiều quá không ăn, tôi hái một ít ăn thôi mà, sau này nếu tôi hái mà bà làm tôi sợ, tôi té tôi sẽ đi xu bà đó.”

    Bà chủ có cây nhãn nói với chúng tôi, “Nghe vậy có tức điên lên không?”

    Tức quá, bà về chặt hết những nhánh cây ở gần hàng rào và cũng mướn thợ về xây thêm hàng rào cao hơn, không biết năm nay bà hàng xóm tốt bụng có còn bắc thang sang bẻ trộm nữa không?

    Liệu vây thêm lưới B40 thế này có chắc giữ được trái cây trong vườn khi kẻ gian cố tình ăn cắp? (Thanh Phong/Viễn Đông)

    Một thanh niên gọi cho chúng tôi biết, anh hay uống cà phê sáng ở khu phố gần ngã tư Hazard - Brookhurst. Anh thấy có một đám thanh niên người Việt vô gia cư thường tụ tập ở đây. Ban ngày họ xin tiền những người đến mua sắm, ăn uống ở khu này. Ban đêm họ rủ nhau đi ăn trộm trái cây, sáng ra bán công khai cho người qua lại. Năm ngoái, vào dịp Tết, ban ngày họ đi khắp nơi để ý xem có ai có những chậu cây kiểng, cây hoa quý để chỗ dễ lấy, ban đêm họ rủ nhau đến khiêng về, sáng đem ra bán rất rẻ. Anh thấy có nhiều người đến mua nên họ thấy có tiền tiêu xài hút sách nên càng dấn thân vào những vụ trộm như vừa nói.

    Cụ Nguyễn Văn Tuấn, người chủ vườn vừa bị mất trái cây than vãn, “Người Việt Nam mình nhiều khi rất dễ tính, dù buồn bực lắm nhưng cũng bỏ qua, không mấy ai gọi cảnh sát nên tệ nạn khó chấm dứt. Chỉ biết tốn thêm tiền nâng hàng rào nhưng chưa chắc đã giữ được cây trái với những bọn gian manh.

    “Tôi thật chán nản hết sức, ở cái xứ văn minh này mà không học được những cái tốt đẹp của người ta, vẫn cứ chứng nào tật nấy, trái cây ở đây rẻ rề chứ mắc mỏ gì đâu mà phải đi ăn trộm ăn cắp, cướp bao công lao khó nhọc của người ta lo vun trồng chăm sóc.

    “Bây giờ đi ngoài đường quanh khu Little Saigon, chúng ta thấy những bờ tường xây bằng gạch nay phía trên lại có thêm một lớp hàng rào bằng gỗ, bằng nhựa hay xây thêm gạch hoặc lưới B40. Bức tường cũ dài thẳng tắp, đẹp đẽ nay trở thành bức tường loang lổ, chỗ thấp chỗ cao mất hết vẻ thẩm mỹ. Tôi mong báo chí lên tiếng và các nhà bị trộm trái cây, cây cảnh cũng nên lên tiếng với chính quyền địa phương để họ tăng cường cảnh sát tuần tra may ra tệ nạn ăn cắp có thể chấm dứt.”

    Theo Viendongdaily

  • Hôm nay, tôi sẽ chia sẻ với quý vị về một câu hỏi khá nhạy cảm đối với cuộc sống ở Mỹ của những người Việt Nam. Đó là: Người Việt Nam khi qua đây liệu có ai trở thành ăn xin hay phải sống cảnh vô gia cư hay không?

    Thực sự đây là vấn đề khá nhạy cảm nhưng không phải là không có. Phần lớn những người rơi vào tình cảnh vô gia cư thường chỉ có 3 trường hợp. Đầu tiên là trường hợp bị bỏ tù, đi tù do phạm pháp. Những người này thường sau khi được ra tù, không có chỗ nào dám nhận họ làm do vậy họ không có công việc, không có thu nhập, không có gì cả, dẫn tới tình cảm vô gia cư.

    Thứ 2 là những người dính tới các tệ nạn xã hội như cờ bạc, hút chích, ma túy. Còn trường hợp cuối cùng, tôi gọi là ‘bán vô gia cư’, tức là họ không có vô gia cư nhưng lại chọn đời sống như người vô gia cư.

    Đầu tiên, tôi xin đề cập chung tới trường hợp những người vô gia cư hoàn toàn, tức là không có nhà, không có việc làm, phải ngủ ngoài đường, đi ăn mày, ăn xin.

    Còn trường hợp thứ 2 là những người ‘bán vô gia cư’, tức là họ có công ăn việc làm, có xe cộ nhưng lại không có nhà, mà chọn ăn ngủ ở trên xe. Vậy lý do gì khiến họ phải sống như vậy? Và làm sao để chúng ta tránh tình trạng như vậy?

    Bản thân tôi là người đã đi được khá nhiều nơi, do đó tôi nhận thấy rằng các vùng nóng như Cali hay Texas có tỉ lệ người vô gia cư khá nhiều và đương nhiên có người Việt Nam mình, nhất là ở khu vực Phước Lộc Thọ. Vậy do hoàn cảnh gì khiến họ qua Mỹ rồi mà vẫn phải rơi vào tình cảnh đó?

    Trường hợp nửa vô gia cư như này, tôi xin chia sẻ thật lòng là thường rơi vào các cánh đàn ông mình hơn là chị em phụ nữ. Có nhiều anh trai mình, do hoàn cảnh, hay vì lý do gì đó mà ly dị vợ. Trong khi bên Mỹ, thường là khi ly dị, căn nhà thường là do vợ con ở, còn mình ‘xách vali’ ra ngoài thôi. Tuy nhiên ly dị rồi, vẫn phải đóng rất nhiều khoản phí mà tính ra nếu đi làm hãng cũng chẳng dư giả bao nhiêu.

    Đó là lý do tại sao rất nhiều người dù có công ăn việc làm đàng hoàng nhưng lại chọn cách sống như thể người vô gia cư. Bởi lẽ nếu không thuê nhà, thì sẽ đỡ được khoản khí rất lớn. Nhiều người đã chọn cách mua một chiếc xe rộng rộng, đêm tới thì qua mấy chỗ đậu xe công cộng, ngủ tạm qua đêm rồi sáng hôm sau lại đi làm hãng tiếp. Vệ sinh cá nhân thì họ sẽ tới mấy chỗ vệ sinh công cộng, còn đồ ăn thì mua ngoài.

    Mùa hè thì như vậy, còn mùa đông lại hơi cực, 5-6 anh thường rủ nhau mướn chung một căn phòng để ăn ngủ, tắm rửa bởi lẽ mùa đông khá lạnh, ngủ trong xe thì hơi nguy hiểm.

    Kết lại, những chia sẻ vừa xong của tôi, chỉ là do mong muốn đưa cho quý vị một cái nhìn mới về cuộc sống bên Mỹ, đặc biệt là với những người sắp qua Mỹ định cư. Mọi trường hợp đều có thể xảy ra và nếu không chuẩn bị trước hay có nghị lực vượt lên, chúng ta đều có thể phải chịu tình cảnh xấu. Cuộc sống ở đâu cũng vậy, không hề dễ dàng nếu như chúng ta không biết cố gắng.

    Nguồn: Youtube Duong Trung Hieu
    Viethome (Biên tập: Ngọc Ánh/Tinnuocmy)

  • Cộng đồng người gốc Việt và gốc Á đang đấu tranh để giữ lại tòa nhà thương mại ở TP.Philadelphia, là nơi gắn bó với nhiều thế hệ trong hàng chục năm qua.

    Hòa Bình Plaza, nơi kinh doanh lâu năm của cộng đồng gốc Việt. Chụp màn hình WHYY

    Cơ quan giải quyết tranh chấp về quy hoạch của TP.Philadelphia, bang Pennsylvania (Mỹ, ZBA) quyết định dời phiên phân xử về số phận của trung tâm thương mại Hòa Bình Plaza sang một ngày khác để có thêm thời gian điều nghiên.

    Khai trương vào năm 1990 và được coi là một trong những khu chợ Đông Nam Á đầu tiên tại khu vực gồm 3 tiểu bang Pennsylvania, New Jersey và Delaware, Hòa Bình Plaza không chỉ là nơi tạo công ăn việc làm cho nhiều thế hệ người gốc Việt mà còn cho các cộng đồng gốc Á khác như người Hoa, Campuchia, Lào... Tại đây, nhiều cửa hàng đã trở thành địa điểm yêu thích của cư dân miền đông nước Mỹ như nhà hàng tiệc cưới Hai Tien hay tiệm bánh mì Nam Son Bakery từng 2 năm liên tiếp đoạt giải Best of Philly do tạp chí Philadelphia tổ chức.

    Các bạn trẻ gốc Việt kêu gọi gìn giữ Hòa Bình Plaza trước trụ sở chính quyền. Chụp màn hình WHYY

    Tuy nhiên, hồi đầu năm, chủ sở hữu tòa nhà và khu đất quyết định bán lại cho Công ty phát triển bất động sản Streamline mà không hề báo trước cho các hộ kinh doanh theo quy định. Về phần mình, Streamline dự tính phá dỡ tòa nhà và xây lên 44 căn nhà mới với mức giá “phải chăng” nhằm “thay đổi diện mạo khu vực và đáp ứng nhu cầu nhà ở ngày càng tăng”.

    Khi được hỏi về tương lai của các cửa hàng trong Hòa Bình Plaza, Phó chủ tịch Streamline Steve Kosloski trả lời thẳng thừng rằng công ty này không chịu trách nhiệm. “Họ đều là người thuê hằng tháng chứ không phải lâu dài. Vậy nên việc chọn nơi nào khác để kinh doanh là việc của họ”, ông Kosloski tuyên bố.

    “Tòa nhà giống như một trung tâm văn hóa của người Mỹ gốc Á. Nó là điểm dừng chân đầu tiên cho người nhập cư và nó đã chứng kiến rất nhiều thế hệ đến đây”, tờ The Philadelphia Inquirer dẫn lời ông Ken Hung, sống ở Philadelphia gần 25 năm. Ông chủ họ Chu của Siêu thị Big 8 cho hay doanh thu đã sụt giảm 30 - 40% vì nhiều khách không biết cửa hàng còn mở cửa hay không.

    Ông đã nhiều lần tìm gặp chủ tòa nhà để bàn bạc nhưng bị từ chối. “Đây là một nơi có tính lịch sử. Nếu nhà phát triển quyết định xây nhà ở tại đây, văn hóa và lịch sử của chúng tôi sẽ mãi mãi biến mất khỏi thành phố và cộng đồng”, ông Chu nói.

    Mặt khác, theo Đài WHYY, nhà của Streamline có giá từ 240.000 USD nhưng thu nhập trung bình của một gia đình 4 người tại Philadelphia chỉ là 39.000 USD. “Họ nói rằng việc phát triển này nhằm cải thiện thành phố nhưng bao nhiêu người sẽ nhận được sự giúp đỡ? Một hay hai, hay một gia đình? Con số đó không so được với lượng người mà tòa nhà này phục vụ”, bà Ngan Thi Vo, chủ cửa hàng bán sim điện thoại và vé số tại Hòa Bình Plaza, chất vấn.

    “Càng nhiều dự án nhà ở với mức giá trên trời xuất hiện dưới vỏ bọc phát triển, thì sẽ càng có nhiều cư dân và chủ cơ sở kinh doanh nhỏ lâu năm bị mất mát. Mất đi Hòa Bình Plaza đồng nghĩa mất những việc làm mà cộng đồng và các hộ kinh doanh đã tạo ra trong 30 năm qua”, VietLead, tổ chức hỗ trợ các vấn đề kết nối cộng đồng gốc Việt tại địa phương, lên tiếng. Hiện chiến dịch “giải cứu Hòa Bình Plaza” do tổ chức này vận động đã thu hút làn sóng ủng hộ mạnh mẽ trên mạng xã hội và đến nay nhận được gần 12.000 chữ ký.

    Trong buổi tiếp xúc và lắng nghe ý kiến của những chủ cửa hàng cùng đại diện cộng đồng mới đây, nghị viên thành phố Kenyatta Johnson nói ông không ủng hộ việc xây dựng khiến toàn bộ các hộ kinh doanh bị đẩy ra đường cùng một lúc. “Tôi công nhận những cư dân lâu năm nên có quyền tự do phát triển văn hóa cho khu phố vì những hộ kinh doanh này đã có mặt ở đây ngay cả khi những người khác không muốn đầu tư. Vì thế mà họ nên có tiếng nói đầu tiên về những điều sẽ xảy ra với tòa nhà”, The Philadelphia Inquirer dẫn lời ông Johnson phát biểu.

    Với việc dự án của Streamline bị người dân, các tổ chức cộng đồng có tiếng nói trong quy hoạch và một số quan chức phản đối, ZBA hoãn đưa ra quyết định để các bên có thời gian đàm phán thêm. “Điều đó đồng nghĩa nhà phát triển sẽ phải gặp gỡ cộng đồng, cư dân, các hộ kinh doanh để đàm phán. Mọi thứ vẫn chưa kết thúc”, bà Duong Nghe Ly thuộc VietLead khẳng định.

    Viethome (theo Thanh Niên)

  • Theo lời của những người đi trước, cái khó khăn họ phải trải qua ở những ngày đầu đặt chân đến Mỹ là không lời nào có thể tả được. Họ nói rằng những người qua sau như chúng tôi sung sướng hơn nhiều vì có bà con họ hàng đi trước giúp đỡ.

    Nhưng tôi và mẹ đến Mỹ với rất nhiều người thân ở rải rác trên nhiều tiểu bang, và những cái giây phút hời hợt giúp đỡ hoặc giúp để lấy tiếng thơm, hoặc giả chỉ là một trách nhiệm là điều tôi nhận thấy. Cái đất nước này khiến con người ta bị áp lực rất nhiều, và cái áp lực đó khiến con người trở nên bấn loạn, vô cảm.

    Cái khó khăn là ở đồng tiền. Người ta nói, ở Mỹ là có tương lai, là có tiền, cứ như “everything is money”, nhưng đâu ai biết rằng ở xứ này “money is everything”.

    Đúng là lương hằng năm của người Việt có thể xấp xỉ từ 20.000 đến 40.000 USD tùy theo hộ gia đình có bao nhiêu người.

    Những người qua càng lâu, sẽ có mức lương càng cao; lương trung bình của mỗi người Việt mới qua là dưới 20.000 USD một năm trong suốt gần ba năm đầu tiên, còn sau đó có khả quan hơn hay không là tùy 30% cố gắng và 70% vận may. Và xét cho cùng, ở mức lương nào thì cũng vật lộn với cuộc sống cay nghiệt ở xứ người là khôn xuể.

    Khi còn ở Việt Nam, tất cả những việc tôi phải làm là ăn và học; thi thoảng cuối tuần mới giúp dì và mẹ đi bán hàng. Lúc nào ở nhà cũng có người, không khí luôn ấm cúng và vui vẻ. Cứ tối tối là cùng nhau quây quần bên mâm cơm, lâu lâu bán đắt hàng cả nhà lại đi ăn ở một nhà hàng nào đó.

    Tối đến thức khuya cùng nhau xem một bộ phim, dù 10h nhưng trong nhà điệm đóm vẫn sáng trưng. Sáng sớm, chỉ cần 10 phút đi bộ là ra đến chợ, mua một gói xôi, một cái bánh hay một tô hủ tiếu nóng hổi. Nhìn dòng người đi lại nhộn nhịp, tiếng kèn xe inh ỏi, những cô hàng gánh nặng nhọc dưới nắng, tất cả những thứ bình dị ấy là một thứ rất xa vời với chúng tôi ở đây.

    Có thể một số người thỏa mãn với cuộc sống mới sau bao gian nan trắc trở nên họ tự mãn. Nhưng với chúng tôi, cái cuộc sống trong bốn bức tường, mạnh ai nấy một phòng riêng biệt: sáng chưa chắc thấy mặt nhau đã vội vã đi làm, tối về mệt nhoài thì thay đồ xong là ngủ, những bữa ăn lạnh lẽo có gì ăn đó và hâm nóng bằng lò vi sóng thức ăn của cả tuần, đây là cuộc sống chật vật mà nghe kể thì nhiều, nhưng chẳng ai hiểu được cái cảm xúc đó cả.

    Ở Việt Nam, ngoài tiền điện, nước, chợ thì hầu như không có gì phải lo nhiều (không tính những gia đình khó khăn kiếm từng xu cho con đi học, hoặc cho đi học thêm quá nhiều như những gia đình ở thành phố). Ở xứ này, cứ mỗi tháng là những hóa đơn (bills) cứ tràn ngập trong hộp mail. Nào tiền nhà, tiền điện, tiền nước, tiền điện thoại, tiền bảo hiểm xe, tiền xe trả góp.

    Cứ tính thế này, giả sử một gia đình có ba mẹ đi làm và hai con đi học, lương của mẹ đi làm nail mỗi tháng là 2.000 USD (đây là một con số không thực tính ở thời điểm bây giờ, vì nghề nail không còn trong thời điểm thăng hoa như xưa nữa), và của ba là 1.500 đến 2.000 USD một tháng nếu đi làm ở hãng.

    Vậy cứ cho là 4.000 USD một tháng. Tiền nhà, với những gia đình mới qua ít nhất phải chờ gần 10 năm mới đủ tiền mua một căn nhà, vì thế tiền thuê một căn hộ sẽ vào khoảng 1.200 USD/tháng đến 1.500 USD/tháng (1.500 USD là giá trung bình hiện nay ở bang Virginia, một số bang khác có thể rẻ hơn).

    Người mẹ cần một chiếc xe, người ba cần một chiếc xe, nếu mua xe cũ thì chỉ cần trả tiền bảo hiểm mỗi tháng; hai xe một năm vị chi là 1.200 đến 1.500 USD, hoặc 100 USD một tháng. Tiền chợ búa dao động từ 200 đến 300 USD một tháng tùy theo khẩu phần và giá cả của thức ăn.

    Và tin tôi đi, với người dân ở California, food stamp là một điều rất bình thường, nhưng ở bang Virginia tôi đang ở, food stamp không phải muốn là đăng ký có được. Tiền ga điện nước vào khoảng 200 USD. Tiền điện thoại nằm ở mức 100 USD cho 4 người. Cứ thế mà tính lẻ tẻ đi lên, hàng ngàn nhiều thứ “bills” khác cứ thay phiên nhau chạy tới, mỗi thứ rút trong túi ra một ít. Để dành lại chả được bao nhiêu.

    Cái thứ gọi là medicare hay medicaid không phải ai cũng có được, thế là một lần đi bác sĩ, chỉ khám thôi là cũng ở khoảng 60 USD, chưa tính tiền thuốc men. Nằm viện thì cứ lên cả ngàn đồng, nên có tiết kiệm bao nhiêu rồi cũng có ngày tiêu tan hết. Cuộc sống cứ tà tà mà trôi.

    Ở Việt Nam, một hộ gia đình trung lưu có thể tiêu xài 2 đến 3 triệu một ngày để đi chơi hoặc đi ăn. Có thể bỏ ra 15 đến 20 triệu mua một cái tivi hay tủ lạnh mới.

    Bỏ ra vài triệu để có một tour du lịch ngắn ngày trong dịp lễ. Còn ở đây, chỉ cần xài nhỉnh hơn 50 USD một ngày là tối đến, trên trán lại xuất hiện thêm một vết nhăn. Đi mua sắm, nhìn cái áo giá 20 USD thì thích lắm cũng phải than ngắn thở dài mà bỏ xuống, đợi khi sale mới dám mua. Nên cái mức lương ở trên thấy có vẻ dư giả, chứ xài nhè nhẹ tay cũng thấy tiền bay đi mất.

    Tôi biết một gia đình, ba mẹ là y tá bác sĩ ở bệnh viện Chợ Rẫy, thu nhập cao, ổn định, đến Mỹ và làm lại từ đầu từ những công việc bần hèn nhất, đắng cay nhất. Miệng lưỡi con người ở đây là rất tàn nhẫn, cũng như cách họ sống, ai cũng chỉ muốn mình là người tốt, nên luôn hạ xuống tư cách và nhân phẩm của bất cứ ai làm mích lòng họ, nhưng đối với họ thì ai là chả là người làm mích lòng.

    Tôi biết một gia đình, ba là kế toán và mẹ có hàng quán nhỏ nhưng rất đông khách. Không giàu sang nhưng cũng thuộc khá giả, không phải bận lòng với đồng tiền.

    Và họ qua đây, mở tiệm nail, nghe giàu thật, nhưng có ai biết đằng sau đó là mồ hôi nước mắt. Mọi công đoạn đều phải tự họ mày mò làm: trang trí lại nội thất, quảng bá cho thương hiệu, v.v… Có những khi làm không đủ, vài tháng số tiền đi vào lại ít hơn số tiền đi ra.

    Tôi biết một gia đình, gia đình thuộc tầng lớp thượng lưu với biệt thự ở ngoại thành. Sang đến Mỹ, ba mẹ phải đi chất hàng lên toa xe lửa với mức lương khoảng 1.200 đến 1.500 USD một tháng. Họ cố ngậm đắng nuốt cay cho hai đứa con gái ăn học thành tài trước lời dè bỉu từ họ hàng.

    Tôi biết mẹ và tôi, nay đây mai đó không ổn định. Bà con chỉ nhìn nhau khi cần giúp đỡ. Mẹ chịu nhiều đắng cay trong công việc. Và những bất mãn khiến con người ta hóa điên. Phải lo lắng cho họ hàng ở Việt Nam, phải tự cứu lấy bản thân chơi vơi nơi xứ người. Nhiều khi bất mãn cũng không có tiếng nói.

    Tôi giật mình khi đọc nhiều bài viết có phần hơi khoe mẽ của một số người Việt tại Mỹ, nhưng theo tôi thấy, họ có quyền đó vì họ đã đi lên từ đôi bàn tay trắng, và thành quả của họ đáng được công nhận (tôi không nói đến những người dè bỉu và chê bai đất nước của chính mình đầy ác ý).

    Và tôi giật mình hơn vì chẳng ai kể được nỗi khổ của những người tha hương cả. Cái chiếc vé máy bay về thăm quê chẳng đáng là bao, nhưng khi về là có hàng nhiều móc xích liên quan tiền bạc, lại bỏ dở một hoặc hai tháng đi làm, về sẽ mắc nợ mãi không trả đủ.

    Đúng đấy, cứ nhìn Việt kiều về nước với đầy hột xoàn trên người mà đánh giá, chẳng bao giờ có ai đánh giá nổi sự cam chịu và khó khăn mà họ đã trải qua. Việt kiều nói chung cũng chỉ là cái mác, cái mác đánh đổi bằng mồ hôi và xương máu.

    Tôi không muốn trở thành kẻ kể lể để nhận sự thương hại hay chê trách từ ai. Những thứ tôi kể là những thứ tôi biết và chứng kiến với cái xứ thoải mái và vô tình này. Mong rằng mọi người sẽ có cái nhìn khác hơn về những người Việt tại Mỹ.

    Tác giả: Bảo Trân

    Viethome (theo VnExpress)

  • Hãng tin Sputnik cho biết đám cháy bùng phát tại một chợ của người Việt tại Berlin, Đức vào ngày 4/7.

    Cháy chợ Đồng Xuân ở Berlin, khói đen bốc lên ngùn ngụt. Các hãng tin địa phương cho biết tin báo cháy tại chợ Đồng Xuân của người Việt tại Berlin, Đức, được ghi nhận vào lúc 12h ngày 4/7. Giao thông được hạn chế ở khu vực.

    Hình ảnh được đăng tải trên các trang mạng xã hội cho thấy cột khói đen bốc lên cao đến mức nhân chứng đứng xa nhiều km vẫn thấy được.

    Sputnik dẫn các nguồn tin từ lực lượng cứu hỏa Berlin cho biết tin báo cháy tại Chợ Đồng Xuân của người Việt được nhận vào lúc 12h00 ngày 4/7.

    Cháy lớn tại chợ của người Việt tại Berlin vào sáng 4/7. Ảnh: Twitter/ Francesco Buscemi.

    Mạng lưới giao thông Berlin BVG cho biết trên Twitter rằng hiện giao thông tại khu vực quanh đám cháy đã bị hạn chế.

    Theo trang Frankfurter Allgemeine Zeitung, hơn 60 lính cứu hỏa đã được điều động đến hiện trường vụ cháy.

    Sở cứu hỏa địa phương cho biết đám cháy bùng phát tại một kho hàng trong khu chợ của người Việt.

    Cột khói đen có thể nhìn thấy từ cách xa nhiều km. Giới chức thành phố đã yêu cầu người dân trong khu vực đóng kín cửa ra vào và cửa sổ để tránh khói độc.

    Người phát ngôn lực lượng cứu hỏa địa phương thông báo cho đến nay chưa phát hiện người bị thương trong vụ cháy.

    Theo Sputnik, trung tâm thương mại gồm 8 dãy nhà cho thuê, mỗi dãy rộng gần 200 m. "Chợ" có tổng diện tích tương đương 24 sân bóng đá, với khoảng 2.000 cửa hàng buôn bán đủ các mặt hàng, từ quần áo, thực phẩm đến đồ điện tử. Nơi đây còn có nhà hàng, tiệm làm tóc và cả văn phòng luật sư.

    Chợ Đồng Xuân từng xảy ra một vụ cháy lớn vào tháng 5/2016. Đám cháy thiêu rụi một nhà kho gần 7.000 m2, rất may mắn không có người thiệt mạng.

    Chợ Đồng Xuân là chợ lớn nhất của cộng đồng người Việt tại Berlin, nằm ở quận Lichtenberg, phía đông thủ đô nước Đức.

    Theo South China Morning Post, chợ Đồng Xuân là nơi tập trung nhiều doanh nghiệp bán buôn, cửa hàng và nhà sản xuất thực phẩm. 80% người thuê là người Việt Nam. Những người khác đến từ Ấn Độ, Pakistan hoặc Trung Quốc.

    Viethome (theo Zing)

  • ‘Sống ở Pháp, làm gì cũng phải lên kế hoạch từ sớm’, chị Phương Lê, một nghiên cứu sinh đang sinh sống và làm việc ở Pháp chia sẻ.

    Chị Phương Lê đã sống cùng chồng và 3 con ở đất nước châu Âu xinh đẹp này được gần 8 năm. Sang Pháp để làm nghiên cứu sinh, gia đình chị chưa quyết định có định cư lâu dài ở Pháp hay không. Chị cho rằng, ở quốc gia nào cũng có nhược điểm và ưu điểm khác nhau.

    Dưới đây là một số chia sẻ của chị về những trải nghiệm của bản thân ở nước Pháp.

    PV: Những ngày đầu tiên sang Pháp, gia đình chị đã gặp khó khăn trong việc thích nghi với cuộc sống mới như thế nào?

    Chị Phương Lê cùng 2 cô con gái. Ảnh: NVCC

    Chị Phương Lê: Khó khăn lớn nhất mà mình gặp phải là rào cản về ngôn ngữ, do mình không biết nói tiếng Pháp. Để khắc phục rào cản này chỉ có cách duy nhất là phải tới lớp để học tiếng. Nói chung, nếu bạn sống ở nước ngoài mà không thể giao tiếp bằng tiếng bản địa thì việc hòa nhập là vô cùng khó khăn.

    Khó khăn thứ hai mà mình gặp phải là người Pháp có thói quen giải quyết giấy tờ qua đường bưu điện. Ban đầu mình không có thói quen kiểm tra thùng thư, cũng không lưu giữ giấy tờ cẩn thận nên mỗi khi có việc cần lại rất khổ sở.

    Khó khăn tiếp theo là thói quen phải đặt hẹn mỗi khi cần làm việc gì, kể cả bị ốm đi khám bệnh cũng vậy. Có lần mình hẹn để đi khám răng cho con, bác sĩ cho cái hẹn cách 6 tháng. Tới ngày hẹn, mình cũng quên mất.

    Hồi đầu mới sang, sau khi ký giấy tờ thuê nhà, lẽ ra mình phải đến công ty điện nước để mở một tài khoản nhưng mình không biết nên không làm. Kết quả là sau mấy ngày, nhà mình bị cắt điện và nước nóng. Lúc đó, ông xã không ở nhà, mình cũng không biết làm thế nào, đành sống trong cảnh tù mù suốt mấy ngày. Đến khi ông xã quay lại, giải quyết xong, họ vẫn bảo phải đợi 1 tuần ‘điện mới về làng’.

    Nhưng kể từ đó, mình học được cách lên kế hoạch, vì việc gì có kế hoạch từ sớm thì rất có lợi, nhất là đi du lịch. Nếu mua vé sớm, đặt khách sạn sớm, mình sẽ tiết kiệm được rất nhiều tiền.

    Ngoài ra, vì không có gia đình và người thân ở bên này nên nhiều khi cuộc sống cực kỳ vất vả, nhất là những lúc sinh con, vừa chăm con nhỏ vừa phải làm việc.

    Nhưng chính trong hoàn cảnh đó, mình đã học được cách bố trí cuộc sống sao cho thuận tiện và hợp lý nhất. Cho nên, bây giờ mình vừa có thể chăm sóc 3 con, vừa làm nghiên cứu, vừa tham gia vào nhiều dự án khác nhau.

    Hiện chị Phương sống cùng chồng và 3 cô con gái. Ảnh: NVCC

    – Chị thấy khác biệt lớn nhất giữa cuộc sống ở Việt Nam và ở Pháp là gì?

    Có rất nhiều thứ khác nhau mà mình khó có thể kể hết: môi trường y tế, giáo dục; phúc lợi xã hội; bảo hiểm y tế; an ninh giao thông; thái độ đối với cuộc sống…

    Nói về các chính sách xã hội thì nước Pháp thuộc dạng ‘hào phóng’ nhất thế giới, vì họ được tiếng là ‘bác ái’, ngay trong tuyên ngôn của họ. Họ thực hiện đúng chính sách lấy tiền của nhà giàu chia cho nhà nghèo.

    Về cơ bản, nước Pháp cũng là nước giàu, nên nếu so sánh với Việt Nam thì sẽ không hợp lý. Mỗi quốc gia có một chế độ chính sách phù hợp với hoàn cảnh xã hội và kinh tế.

    – Nhiều gia đình đang có cuộc sống tốt ở Việt Nam nhưng vẫn quyết định sang nước ngoài định cư với mục đích mong con cái có cơ hội học tập, công việc, tương lai tốt đẹp hơn. Đó có phải là mục tiêu của gia đình chị khi sang Pháp?

    Gia đình mình hiện tại đang ở Pháp vì lý do công việc, còn sau này thế nào thì vẫn chưa biết. Mình nghĩ ở đâu cũng có mặt tốt mặt xấu, quan trọng là mức độ thích nghi của mình đến đâu.

    – Có những người đang có công việc, vị trí tốt ở Việt Nam nhưng sang nước ngoài họ phải lao động chân tay để kiếm sống, nhưng họ vẫn chấp nhận và hài lòng với điều đó. Quan điểm của chị về việc này như thế nào?

    Mình cũng biết nhiều trường hợp như thế và mình cho rằng mỗi người có một lựa chọn riêng cho cuộc sống của họ. Họ cũng có lý do riêng để làm vậy nên mình hoàn toàn tôn trọng lựa chọn đó.

    Chị Phương cho rằng, trước khi quyết định sinh sống ở nước ngoài, cần suy nghĩ thấu đáo vì theo chị, cuộc sống ở xứ người chưa bao giờ dễ dàng hơn ở Việt Nam. Ảnh: NVCC

    – Một số ý kiến cho rằng sống ở những quốc gia phát triển luôn tốt hơn Việt Nam. Nếu có cơ hội, họ sẵn sàng tìm mọi cách để đi. Chị có đồng ý với ý kiến này không?

    Cá nhân mình cho rằng ở đâu cũng có điểm tốt điểm xấu, khó có thể nói cái nào hơn cái nào. Có những thứ có thể tốt với người này nhưng chưa chắc tốt với người khác. Mình nghĩ không có công thức chung, vì mỗi người đều có quan điểm ‘tốt, xấu’ khác nhau.

    Vì thế, theo mình, đi hay ở đều là lý do riêng. Nhưng nếu quyết định ra đi mỗi người cũng nên cân nhắc thiệt hơn, suy nghĩ thấu đáo và lên kế hoạch rõ ràng. Vì cuộc sống ở nước ngoài, theo mình nghĩ, chưa bao giờ là dễ dàng hơn cuộc sống ở Việt Nam.

    – Hiện tại cuộc sống của gia đình mình ở Pháp như thế nào? Chị có bao giờ có ý định quay về Việt Nam?

    Hiện tại gia đình mình có cuộc sống ổn định ở Pháp. Mình cũng thường xuyên về thăm gia đình. Còn định cư lâu dài ở đâu, gia đình mình vẫn chưa quyết định, có thể không phải ở Pháp, cũng có thể không phải ở Việt Nam mà ở một đất nước nào đó trên trái đất này.

    – Chị có chia sẻ, lời khuyên gì với những người muốn định cư ở Pháp không?

    Nếu muốn định cư ở Pháp, trước hết các bạn nên tìm hiểu về cách thức xin việc cũng như luật định cư cho người nước ngoài để không gặp vấn đề gì về việc giấy tờ. Hiện nay giấy tờ để người nước ngoài xin việc ở các nước như Anh, Pháp ngày càng khó khăn.

    Mình thấy cuộc sống ở nước ngoài không hề dễ dàng gì, do nhiều khác biệt về ngôn ngữ và văn hóa. Vì thế, để thực sự hòa nhập với cuộc sống ở nước ngoài, chúng ta nên mạnh dạn học hỏi, giao lưu với người bản địa, thay vì chỉ sinh hoạt khép kín trong cộng đồng của mình.

    Cảm ơn chị về cuộc trò chuyện.

    Viethome (theo Vietnamnet)

  • Câu chuyện của anh Jimmy Nguyen Nguyen đăng trên Facebook của anh, cũng như group Kết Nối Việt. Anh Jimmy có tài viết văn rất hay, giọng văn của anh lúc nào cũng nhẹ nhàng cảm thông, có vẻ như anh đã thấm hết cái khổ tâm của người Việt sau bao năm xa quê đi tìm cuộc sống mới.

    Hai ba tuần nay trời lạnh "quíu". Công việc thì nhiều mà làm hỏng được bao nhiêu. Nói chung mùa đông là vậy bà con ạ, sáng dậy sớm không nổi và mới bày đồ ra làm là trời bắt đầu tối, lại thêm cái lạnh nó thấm vào xương thịt, gió thổi qua cái " phù" là chân tay lẩy bẩy, thôi dọn đồ về cho... chắc ăn. (Anh Jimmy làm thợ sơn nhà). Quay đi quay lại hết tuần hồi nào không hay. Đó là ở Úc, nhìn bà con ở xứ khác mùa này khoe chân cẳng với cái lưng trần thấy mà thèm...

    Hôm nay thứ bảy cũng tính nằm nhà thì có điện thoại, anh này tên Hoàng, nhờ đưa ra phi trường để về VN. Hoàng có làm chung với tui hồi mấy năm trước, hắn nay khoảng 50 và còn độc thân. Có bạn gái bên VN, lần này H về làm đám cưới và sẽ bảo lãnh vợ qua. Ngày cưới cũng đã dự trù khoảng tháng 9 năm nay và có mời tui. Hy vọng cũng có lý do về thăm quê rồi. Bà con ra phi trường hay nhờ tui đưa đón vì cái xe đi làm của tui rộng " mênh mông", valy, thùng giấy lớn nhỏ gì cũng "cân" hết.

    Cách đây mấy năm, H và tui cũng cùng về VN. Lần đó hắn chạy xe sao đó bị té cái đùng, ngất xỉu phải đưa vô Chợ Rẫy, tui có vô thăm. Thấy có một chị đang chăm sóc cho hắn, nghe nói hắn còn một chị gái, tui nghĩ đây là chị của hắn, nên sau khi chào hỏi xã giao, tui có hỏi một câu mà sau này cứ thầm trách mình sao vô duyên quá vậy: - Phải chị là chị gái của H không...??.../-Dạ không anh! Em là... bạn gái của ảnh... Tui xin lỗi muốn chết. Hic!. Chuyến này , H sẽ làm đám cưới với " chị" ấy.

    Đến phi trường, sắp xếp đồ đạc vào xe đẩy xong là tui phải đi liền vì nơi đây chỉ cho đậu xe một phút. Chúc hắn " good luck" mà lòng tui xao " siến". Lại thêm một " mạng" phải về quê kiếm vợ.

    Chuyện đời của H cũng khá ly kỳ. Vượt biên và được Úc nhận từ những năm 85. Đến 95 thì cũng lấy được vợ , chị vợ cùng là người tỵ nạn nhưng đã một đời chồng và hai con. Khi chắp nối với H thì thêm được hai cháu nữa. Khỏi nói thì cũng biết H vất vả thế nào rồi, phải quần quật làm mới tạm đủ cho cuộc sống gia đình nên so với người cùng trang lứa, hắn có vẻ " già " . Quần áo lúc nào cũng xuề xoà, lại thêm hút thuốc lá hơi nhiều nên hàm răng vàng khè. Nhớ hồi đó sau khi ly dị , có theo một em trong nhóm bạn của tui và xin cưới. Cô này giao điều kiện phải bỏ hút thuốc và đi làm răng lại, hắn suy nghĩ và bỏ.... ý định lấy vợ.

    Cô vợ trước của hắn thì lại đẹp gái. Chưn cẳng dài thòn, nói chuyện duyên dáng . 4 con rồi mà ra đường nhiều người vẫn lầm là... chưa chồng. Cô có mẹ còn ở VN, bà đã già và không muốn đi nước ngoài. Cha thì đã thôi mẹ từ lâu và lập gia đình khác, sống bên Mỹ. Chuyện gia đình của H thì cũng bình thường như bao nhiêu người định cư ở miệt dưới này cho đến một ngày cô vợ thỏ thẻ bàn với chồng tạm thời ly dị ( giả) để có thể xin trợ cấp. Lời bàn cũng chí lý vì ở xứ này cũng nhiều người phải làm như vậy mới đủ chi phí sinh hoạt.

    Vì chỉ ly dị trên giấy tờ nên H cũng không yêu cầu phân chia tài sản chi cho mệt và tốn tiền luật sư. Nhưng H phải dọn ra nơi khác ở đỡ một năm ( ly thân một năm mới được ly dị). Đổi địa chỉ cho có vị chứ H vẫn ở nhà cũ, lâu lâu ra nơi thuê phòng lấy thư từ mà thôi.

    Năm 08 mẹ vợ mất. Vợ H có được thừa kế một số tài sản khá lớn và chuyển qua Úc. Cuộc sống có dễ thở hơn. Nhưng lúc này vợ H thay đổi thái độ, hay cáu gắt cũng như ít bàn bạc chuyện gì cùng chồng. Có lúc nàng mua chiếc xe mới giá mấy chục ngàn nhưng H không biết, chỉ khi xe được chuyển đến nhà mới ngạc nhiên. Hỏi vợ thì chị trả lời đơn giản: " tiền của tui thì tui mua...".

    Mãi sau này H mới biết mẹ vợ có tài sản khá lớn không muốn để lại cho người ngoài nên muốn vợ H phải " clear" cho dễ dàng chuyện di chúc và thừa kế. Suốt những năm còn nghèo, hai người khi muốn sắm sửa gì đều phải bàn bạc, suy tính, chọn thời điểm hàng sale. Nay vợ H mua sắm thoải mái khỏi hỏi ý chồng, H đôi lúc cũng cảm thấy không vui... Những năm 12,13, chính phủ xiết chặt viêc trợ cấp. Các con đã lớn nên vợ H cũng phải đi làm. Ở hãng, với lý lịch " single" , vợ H được nhiều người theo đuổi, trong đó có cả ông giám đốc ( Tây). Ông này thường xuyên chở vợ H về sau giờ làm . Dĩ nhiên đôi lúc cũng làm H " nổi điên", nhưng không dám cục cựa. Một hôm đi làm về thấy vợ đang ăn cơm, có cả ông giám đốc. Cơn ghen nổi lên dằn không được, H đá cái cửa ra vào làm bể tấm kính. Nghe tiếng loảng xoảng ông giám đốc gọi cảnh sát.....Chuyện nhỏ thành lớn, H bị cấm không được đến gần khu nhà cũ. Lúc này... giả đã thành thiệt.

    Sau này vợ H có hoà giải và ngỏ ý sống chung trở lại nhưng chỉ một thời gian ngắn lại bất hoà. Thêm vài cuộc cãi vã, hai người chia tay thực sự. Vợ H bán nhà và chuyển đi nơi khác. H mất vợ và phải xa con nên bị trầm cảm , mấy lần phải vào bệnh viện. Bạn bè, anh em bà con khuyên bảo rồi làm mai làm mối, được chị này tuy khá lớn tuổi nhưng tui thấy bộ là người hiểu biết và thông cảm cho H. Mong rằng lần này bạn mình được hạnh phúc ở đoạn cuối cuộc đời....

    Vừa nghĩ đến đây thì điện thoại reng, H ở phi trường gọi cho tui...: Anh J, làm ơn trở lại phi trường đón em... /- Chuyện gì?... /- Chuyến đi của em bị huỷ.../- Trời! Sao vậy.???..../- Em còn thiếu nợ tiền nuôi con, họ giữ lại , khi thanh toán hết mới cho đi... /- Thiếu bao nhiêu?... /- Mấy năm không đóng tiền, lãi mẹ đẻ lãi con lên tới mấy chục ngàn.../- Thôi... xong..., chờ chút tao lên đón...

    Cái luật mới bây giờ nếu thiếu tiền child support hoặc credit card không trả là có thể mất quyền đi nước ngoài. Khi ly dị, người chồng phải đóng tiền nuôi con, nhiều ít tuỳ theo mức lương. Như H, 2 đứa con thì xỉu xỉu cũng mươi ngàn một năm, thiếu vài năm không đóng cộng tiền lời, có khi làm hoài trả không nổi...

    Viethome (theo Facebook anh Jimmy Nguyen Nguyen)

  • Vào những ngày tháng này, dường như ai cũng có chung một nhận định: Kinh tế chợ ngày một đi xuống do siêu thị mọc lên như nấm ở khắp chốn mọi nơi, cộng thêm những khó khăn khách quan nơi mình đang sinh sống, làm việc và học tập nên hầu hết các khu chợ lớn nhỏ trên toàn Ukraina nói chung và Kharkov nói riêng đã vắng người mua lại thưa người bán. Khiến dân chợ búa, kể cả doanh nhân thành đạt theo cung bậc khác nhau đều bồn chồn lo lắng, tính phận mình ra sao!

    Thật vậy, vào những ngày hè đẹp trời tháng 6 năm 2019 này, ai đã từng qua trung tâm thương mại Barabashova “Thực mục sở thị” cảnh chợ buồn tênh, thưa bóng người thì lòng vui sao đặng. Hơn nữa, hiện trạng chợ vắng như "Chùa Bà Đanh" ấy đã diễn ra từ mấy năm về trước, kéo dài triền miên đến giữa mùa hạ năm nay. Và, rất có thể tiếp tục cả ngày mai nữa, thì dù cho ai đấy có bản lĩnh vững vàng đến mấy cũng khó tránh khỏi những băn khoăn, âu sầu trước số phận và tương lai của bản thân cùng gia đình, vợ con đang lận đận mưu sinh nơi đất khách quê người.

    Bởi thế chăng, câu hỏi nóng hổi “Đi đâu - về đâu” luôn là nỗi niềm, trăn trở nung nấu, sôi sục trong tư duy và hành động mỗi người chúng ta. Để rồi liền mấy tháng qua từ tết Dương lịch 2019 đến tết Cổ truyền dân tộc, dòng người về quê tưởng chừng không ngừng, chảy mãi cho tới tận bây giờ.

    Về quê - người tính chuyện định cư lâu dài, làm lại cuộc đời nơi đồng xanh trái ngọt, người cư trú tạm thời chờ đợi và hy vọng nơi đây “Sau cơn mưa trời lại sáng” sẽ khứ hồi. Còn ai trụ lại “Quê hương thứ hai” này là những người có nhiều gắn bó yêu thương không thể dứt áo ra đi được. Tự động viên mình , cùng anh em bạn bè quây quần, đoàn kết giúp đỡ nhau và yên tâm vững bước mà đi là con đường duy nhất đưa ta vượt qua sóng gió cuộc đời. 

    Vì sao cảnh chợ buồn tênh “người đi kẻ ở”, xa nhau muôn vạn dặm đường với bao nỗi nhớ niềm thương một thời cùng nhau bút sách dưới mái trường, cùng nhau tay kìm tay búa trong nhà máy và trên thương trường sôi động sau ngày hệ thống xã hội chủ nghĩa tan rã. Để có thể giải đáp phần nào câu hỏi mang tính thời sự nóng hổi ấy, xin được chia sẻ đôi lời tâm sự “mộc mạc thôi” của những người đã từng “trải qua một cuộc bể dâu” ấy.

    Tuần trước, nhiều lần đến dãy BKH tìm T - anh bạn thân cùng dân Hà Nội, vì lâu ngày không gặp, nhưng lần nào cũng chỉ thấy “cửa đóng then cài”. Chợ vắng tanh vắng ngắt, loanh quanh mãi hỏi ra mới biết hắn nghỉ chợ đã mấy buổi, chuẩn bị “khăn gói lên đường”. Tôi liền quyết định đến căn hộ khang trang của hắn ở khu chung cư, nằm giữa trung tâm thành phố. Chào hỏi xã giao “tay bắt mặt mừng” xong tôi nhẹ nhàng trách “Thế mà chẳng báo gì cho tớ” rồi vào đề luôn: 

    - Nhiều tháng rồi chợ đuội thật đấy. Nhưng việc làm ăn của cậu vẫn suôn sẻ, hàng xuất nhập vẫn đều như “vắt chanh” sao lại “về quê”? - Ngập ngừng một lát, tôi ướm hỏi: Mà lần này về hẳn hay …

    Chả đợi tôi nói hết câu, T cắt ngang rồi nói thẳng ý mình: “Sau bao tháng ngày suy nghĩ, tớ quyết định gia đình về hẳn. Chứ cứ đứng núi này trông núi nọ, mãi đợi chờ “xuông”, xôi hỏng bỏng không có ngày”. Sau đó, chẳng để ý đến đôi mắt ngỡ ngàng của tôi, hắn giải thích cặn kẽ: tình hình chợ búa ngày càng suy yếu, ngoài sự cạnh tranh lành mạnh của các siêu thị tư nhân, hàng “mốt” đúng thời vụ bán “chạy” hơn tôm tươi, quá hạn hạ giá “mạnh” người mua vẫn nhiều, kể cả người Việt mình cũng lần tới khi hợp túi tiền còn là dân tình nơi mình mưu sinh thu nhập thấp.

    Thêm nữa, ô tô đường xa về Kharkov lấy hàng từ hai tỉnh miền Đông và phía Bắc giảm dần rồi vắng hẳn. Vì thế những buổi chợ “Ốp-tôm” (bán buôn) là của ăn của đề thì nhiều bữa về tay không bởi hiếm khách đường dài. Chợ bán lẻ để chi tiêu hàng ngày thì nhiều hôm chẳng mở hàng. Kết quả dài lâu do kém giao dịch hàng ứ đọng nhiều năm dồn lại tồn tại trong kho, bán dần nuôi miệng thì còn gì nói đến phát triển, nên ai nấy cần phải tỉnh táo chọn đúng đường đi lối lại cho hoàn cảnh riêng mình, tránh “lỡ bước sang ngang” một lần nữa.

    Trước khi dừng lời, hắn nghiêm túc hỏi tôi: ''Còn cậu. Về hay ở?''

    Thân tình tôi bộc bạch thẳng: ''Từ lâu, chưa bao giờ tớ nghĩ đến chuyện về. Vì bản thân và gia đình có nhiều ràng buộc với mảnh đất này. Còn là tình yêu nữa thì dễ gì ngày một, ngày hai dứt áo ra đi được''.

    Ngần ngừ, chần chừ một lát định nói tiếp, hơn nữa tự dưng bỏ anh em bàn bè một thời chợ búa, vui buồn có nhau ở lại tự chống chọi với đời à … Nhưng sợ hắn động lòng, kịp chuyển sang vấn đề khác, tôi hỏi: ''Có vé máy bay trong tay chưa?''

    - Đã. Thứ năm tuần sau cả nhà sẽ “cất cánh”.

    - Thế còn cháu lớn đang “học” và “làm” ở nước thứ 3!

    Gọn gàng đáp “về tất”, sau đó ngước đôi măt đăm chiêu vì quá đợi chờ, hắn thổ lộ, bọn mình buồn tủi xa quê hương đất nước đã nhiều năm, lúc nào cũng mong một ngày trở về quê tôi trong cảnh gia đình đoàn tụ, sum họp một nhà. Chả nhẽ, nỡ nào để thế hệ thứ hai tiếp tục phiêu dạt nơi xứ người để làm gì. Tiền bạc suy cho cùng cũng là cát bụi.

    Thấy hắn nói quá chuẩn, tôi tán thành ngay rồi hồ hởi giao ước: ''Thứ năm, ngày “Ốp – tôm” tới, tớ sẽ nghỉ đến tiễn cậu, vừa giảm đi một nỗi buồn “bán buôn vắng vẻ” lại thêm một niềm vui tình bạn “luôn ở bên nhau”.

    Hồ hởi, nắm chặt tay tôi, T hẹn: ''Gia đình tớ đợi cậu!''

    ''Nhất định tớ sẽ đến'', tôi phấn khởi tự tin đáp.

    Nhưng tiếc thay, đúng vào ngày chia tay buồn vui lẫn lộn ấy, tôi không thực hiện được lời hứa của mình. Muộn màng chỉ vì đi bằng Metro nên thời gian không chủ động được.

    Ra về, lòng buồn tênh vì vắng thêm một thằng bạn thân “Người Hà Nội”. Chợ cũng trống trải thêm khi một cửa hàng nữa không có chủ. Nhưng dẫu sao “về quê” hay “ở lại”, một khi con người luôn có trong mình niềm tin và hy vọng “Sau cơn mưa trời lại sáng” thì nhất định sẽ đạt được những gì mong mỏi và đợi chờ.

    Nguyễn Trọng Cơ

    “Bạn đồng hành” - Kharkov, tháng 6 năm 2019

    *Tiêu đề gốc bài viết: ''Đi đâu'' và ''về đâu'' bây giờ

    Viethome (theo Người Việt Odessa)

  • Bạn Tan Phan ở Seattle, Washington (Mỹ) đã chia sẻ một vài kinh nghiệm kiếm tiền cho cộng đồng người Việt chúng ta. Rất hữu dụng và thâm tình, mời các bạn tham khảo nhé:

    ''Năm 2015 mình có một người bạn rất thân về Việt Nam luôn và anh này có dư một chiếc Toyota RAV4 còn payment mỗi tháng 400$. Lúc đó bản thân mình đã có 1 chiếc xe payment rồi và còn đi học nên không thể giúp anh ấy được, nhưng cũng không muốn anh bị bad credit hay bị kéo xe. Nên mình lên mạng tìm tòi cách giải quyết chiếc xe này đi. Thì mình tìm được app tên là GetAround (ứng dụng cho thuê xe giữa cá nhân với cá nhân với nhau).

    Lúc đầu làm cho có thôi vì cũng mong đủ trả payment chứ không hơn. Payment thì 400$ nhưng cho thuê tháng đầu mình kiếm được 235$... sang 1 tháng sau thì mùa hè đến thì mình bất ngờ vì full book và thuê được tới 1200$. Lúc này mình thấy chẳng những đủ payment mà còn kiếm được lời nên mình đem chiếc Prius của mình bỏ lên thuê luôn. Từ 2 chiếc mình build lên được một số lượng khá ổn.

    Về GetAround thì nó sẽ cài đặt cho bạn con chip GPS trên xe của bạn và khách tự unlock/lock xe không cần bạn ở đó. Vì thế hầu như bạn chả làm gì cả, bỏ chiếc xe ngay driveway rồi muốn đi đâu thì đi. Cách kiếm tiền như này gọi là passive income tức “thu nhập bị động”. Rental income cũng là “passive income” tức bạn cho thuê nhà, người ta ở bạn kiếm tiền hàng tháng vậy thôi chứ cũng không cần làm gì nhiều. Thu nhập bị động sẽ mang cho bạn lợi nhuận và bạn còn có thời gian để đầu tư cho chuyện khác (học hành, làm ăn, đầu tư kinh doanh éc éc giàu vãi lúa chưa) nên nếu bạn có được những nguồn thu nhập như vậy, bạn có thể về hưu ở tuổi 30 rồi đó (ha ha đùa thôi).

    (Viethome ghi chú thêm: GetAround chỉ phổ biến ở Mỹ, và người anh em của nó ở UK và EU là Drivy. Do đó nếu ở Anh thì bạn có thể truy cập trang drivy.co.uk để bắt đầu cho thuê xe nhé.)

    Cái app này cũng là 1 app thuộc thế hệ mới gọi là Sharing-economy. Thập niên 1960s cụm từ này được sáng tạo ra để chia sẻ giữa cá nhân với cá nhân không thông qua công ty hay doanh nghiệp. Thứ nhất nó giúp tiết kiệm chi phí, giấy tờ thủ tục và thời gian. Do toàn bộ quá trình do 2 người tự deal với nhau.

    Và chuyện cho thuê xe qua app sẽ rất phổ hiến hơn là đứng chờ cả tiếng đồng hồ ở sân bay để thuê xe và kí một đống giấy tờ thủ tục. Vì thế nếu các bạn muốn có một nguồn thu nhập ổn định thì nên đầu tư gửi gắm xe của bạn vào một app car-share nào đó và nên build 1 fleet (nhiều xe), nó sẽ sinh hoa nảy trái cho bạn trong thời gian tới.

    Hiện ở Mỹ đang có 2 ứng dụng cho thuê xe lớn là Turo và GetAround nên mình sẽ viết bài so sánh sau cho bạn dễ theo dõi.

    GetAround:

    - Bảo hiểm linh động làm nhanh gọn lẹ.

    - Mất xe không lo vì GetAround sẽ cài GPS cùng con chip lock/unlock xe trên xe bạn, ai chôm xe bạn cứ bấm lock, có chìa khóa cũng không khởi động xe được. Xem GPS gọi GetAround nó cẩu xe về nhà miễn phí cho.

    - Customer service là cái mình thích nhất, nó chỉ có 1 department làm tất cả nhiệm vụ A-Z từ tiền bạc tới quản lí xe, bảo hiểm... Deal với 1 người đỡ mệt mỏi.

    - Tiền gửi vào Paypal ngày 15 hàng tháng. 

    - Có chi nhánh Bellevue, đội ngũ nhân viên linh động đẹp giai đẹp gái, có gì chạy lên mắng vốn được.

    - Nếu bạn đưa xe lên GetAround qua agent thì GetAround cho bạn 200$ tiền gửi vào nhà bank xài chơi.

    Turo

    - Bảo hiểm linh động làm nhanh gọn lẹ.

    - Mất xe thì khóc tiếng miên, nào là chờ cảnh sát, chờ claim department của nó. Tới khi kiếm được xe lại phải deal với police để clear record mệt mỏi.

    - Có quá nhiều department đi, phone menu rất là confuse. Mình đếm thử nhé: customer service department, billing department, trust and safety department, claim department, escalation lead team department, head quarter department, legal department… Hãy dùng cả thanh xuân để transfer nhé :)) hahaha

    - Tiền gửi 3 ngày là có.

    - Không có chi nhánh ở đâu cả ngoài San Francisco.

    - Sửa xe nhanh, claim làm ok nhanh hơn GetAround, về claim thì 2 công ty đều rất fair. Bao luôn chi phí trầy xước không khấu trừ.

    - Không có tiền thưởng gì cả khi bỏ xe lên Turo.

    Mình không thích Turo ở chỗ nó bắt đầu hình thức độc quyền Monopoly. Nếu bạn dùng Turo thì nó không cho bạn dùng platform khác (như kiểu lái uber thì không được lái lyft). Nền kinh tế dựa vào chia sẻ thì nên cởi mở, nếu khép kín và độc quyền như vậy vì làm mất đi hình thức hay của nó''.

    Viethome (theo Facebook Tan Phan)

  • Cũng làm nghề may nhưng họ không biến những tấm vải đơn điệu để cho ra các bộ quần áo đủ kiểu, mà họ dùng bàn tay khéo léo của mình biến những bộ quần áo từ bình dân đến hàng đắt tiền như Louis Vuitton, Gucci… trở nên hợp với vóc dáng của khách hàng theo kiểu “đo ni đóng giày.”

    Nghề sửa quần áo ở Little Saigon tồn tại bền bỉ hàng chục năm qua đã làm đẹp cho biết bao người, trong đó có không ít nghệ sĩ nổi tiếng cũng chọn những cửa tiệm này để sửa trang phục diễn của mình.

    Bà Hà Nguyễn sửa áo cho khách, bên cạnh là hàng loạt chỉ may đặt riêng từ hãng. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

    Khi tôi đến tiệm sửa quần áo Liên Hương, góc đường Garden Grove và Cannery, Garden Grove, cũng là lúc ca sĩ Mai Tiến Dũng của trung tâm Thúy Nga đang được bà chủ tiệm Huệ Nguyễn đo quần áo để chỉnh sửa. Từng chiếc kim tây được ghim vào tay áo, hông áo, mông quần, ống quần… cốt làm sao để trang phục diễn của ca sĩ vừa vặn, “không một tí thừa” như lời bà Hà Nguyễn, em gái bà Huệ, cùng làm chủ cửa tiệm này, nói.

    “Ngoài hát hay, Mai Tiến Dũng rất chăm chút bề ngoài, đó cũng là cách tôn trọng khán giả. Sửa đồ không thể đo người mà sửa được, mà khách muốn sửa cái gì, phải mặc đồ đó vào người, tôi nhìn sẽ biết chỗ nào cần sửa. Cứ thế mà dùng ghim để bóp lại những chỗ rộng, tay áo dài thì lên cho vừa… Phải ghim để khách hình dung được dáng áo quần sau khi sửa, sau đó tôi mới sửa theo cái ghim đó,” bà Hà giải thích.

    Sửa mọi loại quần áo

    Bà Hà cho biết: “Sửa quần áo không phải hàng hợp đồng, mà là hàng khách, nên không theo một mẫu cố định, mà theo hình thể của mỗi người. Vì vậy, vóc dáng mỗi người có chỗ nhỏ, chỗ to khác nhau nên phải làm theo hình thể của khách. Đặc biệt của sửa quần áo là như vậy. Trong khi hãng thì may theo một chuẩn nhất định, còn mình thì sửa đồ của hãng theo vóc dáng người mặc. Chẳng hạn, người có ngực nhưng eo lại nhỏ, thế thì phải bóp phần eo một chút, nếu không thì mặc thùng thình rất xấu.”

    “Phải nói là người ta sửa mọi thứ, từ áo sơ mi, áo vest, váy, đầm, đồ cưới… thậm chí đồ lót cần giúp thì tôi cũng làm được. Xu hướng thời trang hiện nay thay đổi xoành xoạch, nên khi nhận những đồ của các hãng nổi tiếng, mình còn học được các kiểu may mới nữa. Chẳng hạn, đồ của hãng Louis Vuitton không những thiết kế đặc biệt mà còn may rất lắt léo, nên phải suy nghĩ một chút trước khi sửa. Đồ càng hàng hiệu càng khó, nó không đơn giản, nó cầu kỳ lắm. Vì khó hơn, thời gian làm lâu hơn nên tiền khách trả cho tôi đương nhiên phải tương ứng,” bà nói.

    “Sửa quần áo không đơn giản là lên lai, bóp ống, lên tay… mà sửa tất tần tật. Mở tiệm mà chỉ lên lai đơn giản thì không có khách mấy. Bởi vì bây giờ người Việt mình qua đây đông lắm, nên họ sửa được những gì đơn giản ở nhà, như mẹ sửa cho con, bà sửa cho cháu. Nếu chỉ lên lai chắc tôi đóng cửa dẹp tiệm từ lâu rồi,” bà nói thêm.

    Bà Huệ Nguyễn đo quần, còn bà Hà Nguyễn sửa áo vest cho ca sĩ Mai Tiến Dũng. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

    Tiệm Phi’s Alterations, góc đường Beach và McFadden, trong khu chợ Thuận Phát, Westminster, của ông Trần Công Phi tuy là một tiệm nhỏ nhưng có đến năm thợ thay phiên nhau nhận và sửa đồ cho khách.

    “Thường khách đến tiệm để lên lai và sửa đồ vest nhiều. Tuần nào cũng mấy chục bộ vest, quần thì không tính nổi. Lên lai thì khách chỉ cần đi vòng vòng trong chợ chừng 15-20 phút thì lấy liền. Còn áo soiree thì chừng 2-3 tiếng, cũng có những áo cưới phải làm vài ngày mới xong,” ông cho biết.

    “Tôi nhận sửa mọi loại quần áo. Đồ của hãng nào cũng vậy, làm như thường thôi. Cứ coi theo đúng nguyên bản mà sửa. Đồ rẻ tiền mình cũng làm ngần ấy công, mà đồ mắc tiền cũng làm ngần ấy công, chứ không phải thấy đồ mắc tiền thì lấy công cao. Phương châm của tôi là đẹp, rẻ, lẹ, và cần nhất đúng hẹn thì sẽ giữ được chân khách. Có lẽ vì vậy mà nhiều nghệ sĩ của trung tâm Thúy Nga như Bằng Kiều, Lương Tùng Quang, Hồng Đào… cũng chọn tiệm để sửa đồ,” ông giới thiệu.

    Khiêm tốn hơn, tiệm Phương, góc đường Westminster và Magnolia, trong tiệm Launderland Water thuộc chợ Mỹ Thuận, Westminster, tuy nhỏ và chỉ một mình bà chủ tiệm Phương Nguyễn nhận và sửa đồ, nhưng bà làm việc không ngừng tay.

    “Tôi không giới hạn gì từ khách, cái gì cũng làm hết, từ may đồ mới đến may áo gối, đương nhiên sửa đồ vẫn là chính. Nói chung, đến với nghề may thì làm cái gì cũng được hết. Chỉ trừ khách mua cái áo hay cái quần được giá rẻ, nhưng tiền khách sửa còn mắc hơn tiền mua, mà sửa lại thì đồ cũng không đẹp nên tôi mới bàn với khách đừng làm tốn tiền. Mặc dù tôi làm kiếm sống là chính, nhưng trong kiếm sống đó mình cũng phải có cái để khách hàng đi rồi cũng vui vẻ trở lại lần sau,” bà cho hay.

    Nghe đến đây, bà Thúy Trần, cư dân Garden Grove, một khách hàng của tiệm, tiếp lời: “Cái này tôi xác nhận, tôi sửa quần áo ở đây hai năm nay và thấy chị Phương làm nhưng không vẽ vời. Đồ của khách thấy cần sửa chị mới nhận sửa, vì sợ khách mất tiền. Chị làm bằng lương tâm của mình. Trước đây tôi cũng sửa vài nơi nhưng giá cao, và họ làm hay nói quá về việc làm của mình. Còn ở đây, khách mang đồ đến còn nhờ bà chủ góp ý, nên chị Phương còn kiêm luôn tư vấn cho khách. Đặc biệt tôi phục chị ở chỗ, chỉ cần khách đến một lần thì lần sau chị không những nhớ tên khách mà còn nhớ cả đồ khách mang đến là gì.”

    Nghề “làm dâu trăm họ”

    Theo các chủ tiệm sửa quần áo, trước khi đi sửa, nếu quần áo chỉ giặt khô thì không nói, còn lại đều phải giặt và sấy trước. “Bởi vì có nhiều loại vải rút dữ lắm, nên giặt trước để giữa hai bên không hiểu lầm nhau. Tôi thường hỏi khách là đồ này có giặt máy chưa, nếu chưa thì mang về giặt để sửa cho chính xác. Có những cái tôi nhìn thấy khách mặc sẽ vừa khi đồ đã được giặt. Vì vậy, khách cứ giặt đi rồi tính sau,” bà Hà Nguyễn nói.

    “Làm nghề này cũng như ‘làm dâu trăm họ’ vậy, khách hàng cũng người này người kia, có người khó tính, có người dễ. Chẳng hạn, sửa xong rồi thì có rắc rối, không phải do sửa bị hư, mà khi tôi dùng ghim để làm dấu những chỗ sẽ sửa thì lúc đó khách đồng ý, nhưng khi làm xong thì khách muốn chật hơn hay rộng hơn thì đó mới là vấn đề. Có thể khách không hình dung được khi tôi ghim kim, chứ sửa thì phải có kỹ thuật, không thể sai được.’ 

    “Bây giờ phần lớn đồ rộng sửa vô. Cứ 20 người khách thì có một người muốn sửa ra, nhưng phải cho phép có vải thì mới sửa ra được. Đó là kiểu nối vải, tuy xấu nhưng họ mặc được thì thôi. Nối vải thường nối lưng quần nhiều. Chỉ may ở tiệm tôi đều đặt từ hãng mà không làm chỉ thường hay mua ở chợ. Do vậy mà chỉ rất bóng và đẹp. Chỉ jean cũng đặt ở hãng nên quần jean lên lai chỉ không khác chỉ của quần jean nguyên thủy,” bà nói thêm.

    Nhận xét về tiệm, bà Theresa Hà, cư dân Anaheim, cho hay: “Hai cô có tay nghề rất cao, cái gì sửa cũng được, rất khéo và có trách nhiệm, không để khách phàn nàn, bởi vì có nhiều tiệm chỉ hứa rồi để khách đợi. Còn ở tiệm này, mặc dù 10 giờ 30 sáng mới mở cửa nhưng sáng sớm 6-7 giờ hai cô đã ra đây sửa, rất đúng hẹn với khách. Nói vui vui là ‘Cột gãy, trứng chim bể gì cũng làm lại được hết.’ Quần áo gì hai cô cũng làm được, mà giá cả lại phải chăng, chứ vô tiệm Mỹ là ‘chém đứt cổ’. Có lẽ vì vì vậy mà khách ở đây không chỉ là người trẻ, mà khách ngoại quốc cũng nhiều.”

    Bà Phương Nguyễn với cả “núi” quần áo cần sửa. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

    Trong khi đó, bà Phương Nguyễn cho biết: “Sửa đồ cho khách chỉ là đẹp hay không đẹp theo ý mình muốn thôi. Nghề này nếu làm tám tiếng thì không đủ sống. Làm ít nhất một ngày phải mười mấy tiếng mới được. Nên khi về nhà tôi mang theo để làm vào buổi tối. Còn mỗi sáng cứ 4 giờ đều dậy để làm tiếp. Làm nghề này phải chịu làm nhiều giờ thì mới sống được.”

    “Nhiều lúc vô tình may vô ngón tay thì có, chứ đồ của khách thì không hư. Nghề kiếm sống của mình mà,” bà cười nói.

    Ông Trần Công Phi nhận định: “Tôi gặp vài trường hợp khách hàng đòi phải chọn chỉ may đúng với chỉ nguyên bản, nhưng làm sao mà có được. Làm nghề dịch vụ mà, khó có thể làm vừa lòng hết tất cả mọi người.”

    “So sánh với Mỹ thì mình làm lẹ lắm rồi, không khi nào giao đồ cho khách cỡ một tuần lễ đâu, bởi vì những đồ đòi hỏi cần nhiều thời gian thì tôi còn mang về nhà làm đêm cho kịp. Khách hàng ở tiệm là người ngoại quốc cũng ngang ngửa với người mình, bởi vì so sánh giá Mỹ thì mình rẻ hơn một nửa. Chẳng hạn họ lên lai là $12 thì mình chỉ lấy giá $5,” ông nói.

    Tâm huyết với nghề!

    Đến nay, theo nhẩm tính của ông Phi, với 73 tuổi đời, ông có hơn 50 năm làm nghề may. “Lúc mới sang đây tôi cũng không nghĩ làm nghề nào khác mà bắt đầu từ nghề may. Vậy là năm 1976 tôi mở tiệm may Hoàng trên đường Brookhurst. Sau đó khi thương xá Phước Lộc Thọ khánh thành thì tôi là một trong những người đầu tiên kinh doanh trong đó, và mở tiệm may Văn Quân,” ông kể.

    “Tiệm Văn Quân ở đó được 23 năm thì tôi sang tiệm vì tiền thuê cao quá, với lại tôi cũng muốn nghỉ hưu. Nhưng ở nhà chưa được bao lâu thì ngứa ngáy tay chân nên tôi xin vào làm ở một tiệm may của Mỹ. Thấy làm ở tiệm này mất tự do quá, nên tôi quyết định mở tiệm Phi’s nho nhỏ này ở chợ Thuận Phát. Vậy mà tới nay cũng bảy năm rồi,” ông tâm sự.

    Tiệm Phi’s của ông có lẽ là tiệm duy nhất đưa bảng giá hẳn hoi. Tiệm mở cửa từ 8 giờ 30 phút sáng đến 6 giờ chiều mỗi ngày, trừ Chủ Nhật nghỉ.

    Ông Trần Công Phi với 50 năm gắn bó cùng nghề may. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

    Theo bà Phương Nguyễn, bà đến với nghề may chỉ vì gia đình không có tiền cho đi học nên bà phải học lấy một nghề để mưu sinh. “Vậy mà học từ từ rồi tôi thấy thích hẳn nghề may. Từ năm 1990 học xong thì tôi ra tiệm luôn.”

    “Tôi sang đây năm 2003, lúc đầu có đi học nail nhưng bị dị ứng, không học nữa. Sau đó tôi đi làm cho một tiệm áo cưới trên đường Bolsa. Nhưng làm mệt quá, cuối cùng tôi học nail trở lại để lấy bằng, thế mà lấy bằng thì không đi làm,” bà cười nói.

    “Lúc đó tôi có cô bạn làm ở tiệm giặt khô và được rủ về làm cùng. Biết tôi biết may, cô nhận đồ của khách về cho tôi sửa. Sau đó cô khuyến khích tôi mở tiệm và đến nay tiệm mở cũng gần 10 năm. Trước khi mở tiệm, vợ chồng tôi có ra thành phố để xin giấy phép. Cũng mất gần hai năm tôi mới có được khách, cũng nhờ người này giới thiệu người kia,” bà kể.

    “Nghề này giúp tôi rèn được tính kiên nhẫn, tỉ mỉ. Tuy nhiên, nghề may là nghề nghèo, nhưng sống được. Nghề này ở đâu cũng vậy, chẳng bao giờ đói, lúc nào cũng có việc hết. Bước vô nghề may thì ổn định, bình an, không phải lo lắng gì nhiều. Giàu thì không giàu, chỉ bình bình vậy thôi, vì làm nghề bình dân mà,” bà nói và cho hay tiệm không có giá cả từng loại mà tùy vào yêu cầu của khách. Tuy vậy, vẫn có giá cho những loại mà khách hay làm.

    Với 20 năm trong nghề, trong đó tám năm mở tiệm tại đây kể từ ngày chị em bà Huệ Nguyễn và Hà Nguyễn đến Mỹ. “Nghề này phải làm suốt ngày. Tôi sang đây hồi gần 40 tuổi, mắt còn sáng trưng, mà làm mới 7-8 năm nay nhưng mắt đã loạn, bỏ kính ra không thấy đường. Người ta nói nghề này ‘rung đùi là có tiền’ mà sao tôi không thấy tiền đâu, chỉ biết ‘tai làm hàm nhai’ thôi,” bà Hà cười nói.

    Bà Huệ cho biết: “Nghề này giống như nấu ăn vậy, bỏ hết tâm huyết vào thì món đồ mới đẹp. Còn nếu làm cho xong việc thì không cách nào đẹp hết. Đó là cái nghề, cái nghiệp mà người làm phải chịu. Làm bỏ công rất nhiều nhưng tiền không bao nhiêu. Nghề này không cách nào nhiều tiền hết, vì không có tiền tip, không thể tính bằng giờ bởi vì có những món đồ chỉ làm trong năm phút, nhưng có món đồ phải làm hàng giờ mới xong.”

    “Tôi qua đây đã lỡ thời nên làm, chứ tôi không yêu nghề may như Hà. May cứ ngồi yên một chỗ làm, đầu không nặng, nhưng cực quá mà tiền cũng không ổn định,” bà kể.

    “Rồi chị em tôi hợp tác mở tiệm này để kiếm tiền nuôi con ăn học, vì ít ra nghề sửa quần áo cũng đủ sống, và có thời gian chăm sóc gia đình. Nhưng thú thật, kiếm tiền để sống bằng nghề này rất cực, phải cạnh tranh không chỉ với người mình mà cả người Mỹ, Nam Hàn…” bà cho biết.

    Bà Hà nói thêm: “Khách của tôi ở đây ít khách Bolsa, mà khách ở xa tới, nhờ vậy mới sống được. Vì vậy chúng tôi chỉ biết cố gắng gửi hết tâm huyết vào sản phẩm để khách vui vẻ trở lại lần sau. Mùa này vắng, chứ vào mùa cưới thì rất bận rộn. Giá cả không biết chừng, vì phải nhìn đồ cần làm mới định giá được, chỉ có giá lên lai thì cố định $5.”

    Theo các chủ tiệm, nghề sửa quần áo cũng có “ngày hạn.” Cứ vào sau Tết Âm Lịch, Tháng Tư khai thuế và Tháng Tám tựu trường thì khách sửa đồ chậm lại. Thời điểm đắt khách là từ Tháng Bảy đến Tháng Mười Hai, trong đó tháng đón Giáng Sinh là túi bụi vì vào mùa cưới.

    Viethome (theo Người Việt)

  • Những ai phải trải qua cay đắng mới biết giá trị đích thực của cuộc sống. Tôi cũng vậy. Hạnh phúc, tiền bạc, danh vọng, và bộ mặt đã làm tôi như quay cuồng.

    Cũng chỉ vì “lấy chồng Việt Kiều” và “có rể Việt Kiều” đã làm cho “thằng chồng Việt Kiều” của tôi điêu đứng và tôi suýt bỏ rơi anh ta khi mới bắt đầu qua đây.

    Có lẽ tôi quá cay đắng nhưng tôi đã hối hận rất nhiều. Tôi vốn ở Biên Hòa, được cho là xinh đẹp từ nhỏ. Tôi được gia đình cưng chiều nhưng không có hư đốn. Tôi vào được Đại Học Sư Phạm nghành Anh Văn và học xong.

    Trong thời gian làm kiếp sinh viên, gia đình tôi đi xuống và lam lũ. Tôi trở thành sinh viên nghèo phải bươn chãi kiếm sống vì gia đình tôi không thể chu cấp mọi chi phí.

    Ở xóm, có nhiều người lấy chồng Việt Kiều và có tiền xây nhà cao ráo. Ai cũng nói tôi có học và có sắc tại sao không kiếm được chồng Việt Kiều cho gia đình đỡ khổ. Cuộc sống khốn khổ như vậy khiến cho tôi nghĩ đến chuyện “lấy chồng Việt Kiều” để cưu mang gia đình. Tôi nghĩ đơn giản như vậy, chính vì đơn giản đó đã làm hại một người, đó là thằng chồng Việt Kiều của tôi.

    Với ý nghĩ đơn giản, tưởng rằng ở nước ngoài ai cũng ăn sung mặc sướng dễ kiếm ra tiền. Tôi có đọc sách báo thì thu nhập trung bình hàng năm của người Mỹ là 24 ngàn đô-la. Nếu thằng chồng làm 24 ngàn đô-la thì mình xin 6-7 ngàn có sao đâu.

    Nhưng thánh thần ơi, đó là thu nhập, chưa tính thuế, tiền xăng, ăn uống, chi tiêu, nhà cửa, điện nước,…

    Cái ý nghĩ ngu xuẩn chỉ cần 6-7 ngàn mỗi năm đó lan truyền vào gia đình tôi và gia đình tôi tưởng bở và thật.

    Cũng chính vì tôi có sắc và có thân hình đẹp nên tôi kiếm được một thằng Việt Kiều hiền lành nhưng có chút khờ trong những Việt Kiều về thăm.

    Hắn hồi ở Việt Nam chỉ học tới lớp 9, sau đi làm phụ hồ, và theo gia đình đi Mỹ theo diện HO. Qua đó hắn chỉ biết đi làm. So về trình độ học vấn thì chênh lệch với tôi do đó khó nói chuyện. Tôi biết không hạp lắm nhưng giả nai để được đi Mỹ.

    Tôi nhanh chóng trao sự trinh tiết cho hắn và bắt hắn phải chịu trách nhiệm và cưới. Hắn hứa cưới. Tôi ra giá là trước khi tôi qua Mỹ thì gia đình tôi cần 20 ngàn đô để xây nhà mua xe (vì nhà tôi ọp ẹp và không có xe gắn máy).

    Hắn trở lại Mỹ, và gởi tiền đều đều, hắn làm gì tôi không quan tâm vì tôi chẳng yêu, thấy tiền là tôi thích. Tôi cố gắng học cho xong 4 năm đại học để phòng khi không qua được Mỹ thì tôi có bằng cấp và dạy học Anh Văn cũng có tiền.

    Khi nhà cửa tôi xây xong, xe có 2 chiếc thì hắn về. Trông hắn tiều tụy và ốm sau 2 năm và tôi cũng vừa tốt nghiệp Đại Học. Đám cưới tổ chức linh đình. Gia đình tôi nở mặt nở mày với hàng xóm.

    Trong khi chờ đợi qua Mỹ, tôi học thêm đủ thứ nghề từ thêu may đến vi tính, uống tóc đến móng tay,… Hắn chu cấp vài trăm đô mỗi tháng.

    Khi đến Mỹ tôi thật sự thất vọng. Thằng chồng tôi ốm yếu và bịnh hoạn. Tôi biết sự thật là sau khi gặp tôi, hắn làm 2 việc để có tiền gởi theo yêu cầu tôi. Mỗi ngày hắn chỉ ngủ được 4 giờ. Cuối tuần làm thêm. Nhà thì ở nhà mướn chứ không như tôi nghĩ là nhà riêng có bãi cỏ đẹp. Xe hơi thì xe cà tàng cũ xì chứ không bóng lộn như tôi thấy ở tỉnh ủy tỉnh Đồng Nai.

    Tôi lúc đầu nghĩ rằng hắn lừa dối tôi để được tôi nên tôi giận quá bỏ hắn qua người dì. Hắn sụp đổ tinh thần và vào bịnh viện tôi chẳng cần quan tâm. Tôi luôn nghĩ cuộc sống của hắn ở Mỹ phải tốt, phải như thiên đường….. Nào ngờ chỉ là dân lao động nghèo nàn không biết Anh Văn.

    Dì tôi nói là nếu không trở lại sống với hắn thì về Việt Nam vì nếu tôi bỏ hắn thì tôi bị trục xuất. Dì tôi không dám chứa chấp tôi sợ liên lụy. Dì tôi cho tôi 10 ngày suy nghĩ.

    10 ngày đó tôi tìm hiểu cuộc sống ở Mỹ. Tôi thấy ai cũng cố gắng đi làm để có tiền chứ không dễ hái ra tiền. Khác với ở Việt Nam là làm việc ở đây dù tiền ít vẫn không bị đói. Môi trường sống tốt hơn, học hành miễn phí, có biết tiếng Anh xin làm dễ hơn,....

    Tôi nghĩ về thằng chồng tôi không yêu nhưng lấy chồng vì tiền. Tôi dần dần thấy tội nghiệp hắn. Vì mê sắc đẹp tôi mà hắn phải hao tổn sinh lực làm 2 việc để có hơn 24 ngàn đô-la gởi về cho tôi trong lúc bản thân hắn chẳng có gì.

    Tôi dần dần động lòng trắc ẩn thằng chồng không yêu. Tôi thấy tội nghiệp quá. Đã tốn sinh lực kiếm tiền cho tôi và sau đó bị tôi bỏ đi. Tôi ứa nước mắt ân hận.

    Sau một tuần tôi trở lại và xin lỗi. Những giọt nước mắt hạnh phúc trong thân hình tiều tuỵ của hắn làm tôi thêm đau lòng. Tôi thề với Trời Phật tôi không bỏ hắn và sẽ lo cho hắn.

    Tôi dễ dàng kiếm việc và hắn nghỉ 3 tuần dưỡng sức vì mới ra viện. Tôi ráng bươn chãi thêm việc cuối tuần để hòng giúp hắn có tiền mua xe khác và cho tôi một chiếc xe cũ nào đó vì sống ở Mỹ thiếu xe không thể xin việc làm tốt hơn.

    Tôi giải thích cho gia đình tôi hiểu và tôi chỉ sẽ chu cấp 100 đô mỗi tháng mà thôi. Gia đình tôi dĩ nhiên không hiểu và giận tôi và nói rằng tôi đi Mỹ bị Mỹ hoá không biết lo cho gia đình. Tôi thấy 100 đô đủ rồi, gia đình tôi kiếm thêm chứ làm sao tôi phải nuôi chồng và nuôi 6 người bên Việt Nam.

    Hắn từ từ hồi phục nhưng do lao lực quá nên lúc nào cũng ốm ốm và không có sung sức. Cuộc sống tình dục vợ chồng rất thưa thớt vì hắn yếu sức. Tôi muốn có con với hắn để hắn yên lòng vì thế tôi và hắn phải nhịn 6 tháng để hòng hắn có đủ sức lực theo lời bác sĩ.

    Trời Phật thương tôi và tôi có thai. Hắn hạnh phúc và sức khoẻ dần dần tốt hơn. Do có vốn tiếng Anh, tôi có việc trong ngân hàng và lương khá. Hắn chỉ đi làm việc nhẹ và tôi gánh vác mọi thứ. Tôi chỉ mong hắn khoẻ mạnh trở lại chứ trong gia đình ai đi làm chính cũng vậy thôi.

    Con tôi ra đời khoẻ mạnh, tôi mừng khôn xiết, người mừng vui hơn tôi là hắn.

    Giờ gia đình tôi ổn định. Tôi làm việc có lương gấp 3 lần chồng vì chồng chỉ lao động bình thường và khó lòng vươn lên vì trình độ bị giới hạn. Tôi dần dần có được hạnh phúc gia đình, tình cảm vợ chồng, cũng như được thoả mãn tình dục do chồng tôi hồi phục được sức khoẻ.

    Tôi đã sai và sửa sai.

    Hy vọng các chị muốn lấy chồng Việt Kiều hiểu rõ hoàn cảnh của ông chồng tương lai để tránh nhiều chuyện đau lòng nơi xứ người.

    Viethome sưu tầm

  • Trung tâm thương mại Hòa Bình nổi tiếng của người gốc Việt tại thành phố Philadelphia (Mỹ) sắp bị dẹp bỏ khiến nhiều cửa hàng đối diện nguy cơ đóng cửa.

    Trung tâm thương mại Hòa Bình Plaza - Ảnh chụp màn hình WHYY

    Theo trang Curbed Philadelphia, trung tâm thương mại Hòa Bình nổi tiếng có nhiều cửa hàng Việt ở thành phố Philadelphia, bang Pennsylvania sắp bị dẹp bỏ để xây dựng dự án nhà ở.

    Đây được cho là một trong số nhiều dự án phát triển quy mô lớn tại thành phố nhằm thay đổi diện mạo của khu vực có nhiều nhà xưởng, nhà kho này.

    Hòa Bình Plaza mở cửa vào năm 1990 và được coi là một trong những trung tâm thương mại đầu tiên của cộng đồng người Việt tại Philadelphia.

    Tuy nhiên, cũng giống như nhiều tòa nhà bên cạnh, giới chủ của Hòa Bình Plaza đã bán khu đất này cho các công ty phát triển giữa lúc nhu cầu nhà ở tăng cao.

    Theo đài WHYY, chủ nhân của Hòa Bình Plaza đã bán khu đất này cho công ty phát triển địa phương Streamline trong khi cách đó vài dãy nhà, khu đất đặt nhà máy chocolate Frankford có từ năm 1865 cũng bị bán cho một công ty bất động sản để xây nhà ở.

    Chủ tiệm bánh mì Nam Son Bakery, ông Thomas Sinnison tỏ ra lo lắng cho công việc kinh doanh vì khó có thể tìm ra nơi nào phù hợp để thuê mở cửa tiệm sau khi rời khỏi Hòa Bình Plaza.

    “Thật sự thì tôi không giận vì đây là điều tốt cho thành phố. 20 năm trước, khu vực này rất tệ nhưng giờ nó đã an toàn hơn. Tuy nhiên tôi buồn vì việc kinh doanh sẽ suy sụp”, ông Sinnison nói.

    Trong khi đó, khi được hỏi về tương lai của những cửa hàng trong trung tâm thương mại, Phó chủ tịch Streamline Steve Kosloski trả lời thẳng thừng rằng công ty này không chịu trách nhiệm.

    “Họ đều là người thuê hằng tháng chứ không phải lâu dài. Vậy nên việc chọn nơi nào khác để kinh doanh là việc của họ”, ông Kosloski tuyên bố.

    Viethome (theo Thanh Niên)

  • Jinny Liên Ngô đã quyết định chọn cho mình một hướng đi mới với nhiều thử thách hơn trên đất nước Nga, thay vì cuộc sống ổn định của con gái một nhà ngoại giao.  

    Jinny Liên Ngô (Ảnh: RBTH)

    Jinny Liên Ngô đã dành một nửa khoảng thời gian của mình sống ở nước ngoài. Năm ngoái, cô tới Nga và tìm cho mình một hướng đi mới.

    Lẽ ra, cô gái Hà Nội 29 tuổi có thể lựa chọn cho mình cuộc sống ổn định với xuất thân là con gái của một nhà ngoại giao. Tuy nhiên, Jinny Liên Ngô đã quyết định bắt đầu gây dựng quán cà phê mang dấu ấn riêng của mình tại đất nước Nga xa xôi.

    Trong một chuỗi bài viết về những người nước ngoài sinh sống và làm việc tại Nga, tạp chí Russia Beyond (Nga) đã dành một trang để đăng tải câu chuyện của Jinny Liên Ngô cũng như hành trình của cô gái trẻ trên đất Nga.

    Dưới đây là phần dịch bài viết trên Russia Beyond với tựa đề “Người Nga yêu Phở bò”: Chủ quán cà phê Việt Nam kể lại câu chuyện của mình.

    Mọi chuyện bắt đầu từ bố mẹ tôi, những người theo học tại Đại học Quốc gia Moscow khi còn trẻ. Bố tôi học ngành luật còn mẹ tôi học ngành ngôn ngữ.

    Tôi lớn lên, được nghe những câu chuyện của bố mẹ về nước Nga, về nước Nga rộng lớn và xinh đẹp như thế nào, về con người Nga tốt bụng ra sao. Thậm chí một phần trong tên của tôi, Jinny Liên Ngô, cũng có nghĩa là “Nga”: Đó là chữ Liên trong từ Liên Xô.

    Năm 2018, bố tôi trở thành Đại sứ Việt Nam tại Nga, vì vậy tôi đi cùng bố tới Nga. Trước đó, tôi theo học ngành kinh tế tại Trường Đại học London (UCL), tốt nghiệp năm 2011 và bắt đầu đi làm. Ban đầu tôi làm việc cho một hãng đầu tư tại London, sau đó tôi chuyển tới Tây Phi để bắt đầu công việc kinh doanh riêng của mình là xuất khẩu gỗ và hạt điều về Việt Nam.

    Những vị khách nước ngoài tới quán cà phê bán đồ ăn Việt Nam (Ảnh: RBTH)

    Khi tôi tới Nga, đồ ăn Việt Nam đã phổ biến, nhưng các nhà hàng khá giống nhau và chủ yếu phục vụ các món ăn tương tự nhau. Chúng tôi muốn làm cái gì độc đáo và thủ công. Vì vậy chúng tôi bắt đầu mở một quán cà phê nhỏ có tên “Em Oi”.

    Chúng tôi phục vụ phở bò, tom yum và xoài lắc. Ngoài ra, quán cũng có phở bò xào, thịt nướng, cơm vịt nướng và tôm chua ngọt.

    Tôi mở quán nhưng không nói với bố mẹ tôi. Chúng tôi mới mở quán vào tháng 1 năm nay. Khó khăn lớn nhất của chúng tôi là giữ chân khách hàng.

    Trong hai tuần đầu tiên, chúng tôi đón rất nhiều người Nga tới quán. Nhưng vì đồ ăn của chúng tôi ban đầu không ngon nên họ chỉ đến một lần và không quay lại.

    Một số món ăn trong thực đơn của quán "Em Oi" tại Nga. (Ảnh: RBTH)

    Chỉ mới hai tháng trước đây, khi chúng tôi gặp được bếp trưởng hiện tại, mọi thứ bắt đầu khởi sắc. Bây giờ mọi người thường kể cho bạn bè về quán của chúng tôi và chúng tôi đón 60-70 khách vào mỗi ngày bình thường. Phần lớn trong số họ là các sinh viên nước ngoài từ châu Á.

    Khoản đầu tư ban đầu để mở một quán cà phê nhỏ tại Nga khoảng 20.000-30.000 USD. Vấn đề duy nhất là tiền thuê nhà với mức giá khá cao. Một người có thể phải trả từ 5.000 rúp (76 USD) tới 14.000 rúp (214 USD) trên mỗi m2 thuê nhà tại thủ đô Moscow.

    Nhóm chúng tôi tuy còn trẻ nhưng rất mạnh. Tôi cực kỳ may mắn khi biết họ vì công việc này không thể làm một mình. Đội ngũ nòng cốt của chúng tôi gồm 6 người và tôi là người lớn tuổi nhất.

    Đầu bếp năm nay 27 tuổi và những người còn lại trong nhóm chỉ mới ngoài 20 tuổi. Chúng tôi làm việc rất chăm chỉ, đôi khi lên tới 13 giờ/ngày, và rất tận tâm. Tôi nghĩ mọi người có thể cảm nhận được điều đó khi họ đến quán.

    Bên trong quán cà phê của người Việt tại Nga. (Ảnh: RBTH)

    Phần lớn mọi người trong nhóm đều nói tiếng Nga, nhưng tôi thì không. Việc không biết tiếng Nga cũng không gây ra vấn đề quá lớn đối với tôi. Tuy nhiên đôi khi tôi thực sự muốn giao tiếp với các khách hàng Nga và gặp khó khăn trong chuyện này vì nhiều người không biết tiếng Anh.

    Tôi biết một cụm từ trong tiếng Nga là “ochen vkusny” (có nghĩa là rất ngon). Vì thế khi tôi nghe thấy tiếng này, tôi biết họ thích đồ ăn của chúng tôi.

    Phở bò là món ăn rất phổ biến ở quán và một trong những điều kỳ lạ nhất đó là có rất nhiều khách Nga tới đây từ những ngày đầu chỉ để ăn phở bò. Có 3 nhóm khách đến ăn phở bò hàng ngày, ngoại trừ cuối tuần khi họ không đi làm. Có ngày chúng tôi hết phở bò và họ rời đi mà không thử thêm bất kỳ món nào khác của quán.

    Đội ngũ của quán cà phê "Em Oi" đều là những người còn rất trẻ. (Ảnh: RBTH)

    Chúng tôi có một vị khách rất quen thuộc. Ông ấy đến đây hàng ngày, vì vậy khi nào không thấy ông ấy đến, chúng tôi hiểu rằng ông ấy đang đi du lịch. Nhưng cứ khi nào ông ấy có mặt ở đây, ông ấy sẽ ăn phở bò. Điều này thật thú vị, đồng thời cũng rất an ủi khi biết rằng ngay cả vào những ngày tồi tệ nhất, những vị khách này vẫn ủng hộ chúng tôi.

    Chúng tôi rất may mắn khi tìm thấy những nhà cung cấp Nga đáng tin cậy và chúng tôi thường duy trì mối quan hệ tốt đẹp với họ. Ban đầu chúng tôi cũng hơi khó chịu khi các đối tác phản hồi email rất chậm. Dần dần, chúng tôi bắt đầu gọi điện cho họ để duy trì liên lạc. Ngoài ra, ở châu Á, mọi người thường quen với việc giao hàng nhanh chóng trong một ngày, nhưng ở đây có thể mất vài ngày, thậm chí ngay cả khi bạn đặt hàng ở trong cùng một thành phố.

    Trước khi kinh doanh tại Nga, có 3 điều bạn cần xem xét.

    Thứ nhất, bạn cần ai đó ở đây đã lâu. Họ hiểu các khía cạnh pháp lý cũng như văn hóa khi bắt đầu công việc kinh doanh tại Nga. Khi vấn đề pháp lý ổn thỏa, bạn có thể tập trung vào những mặt khác.

    Thứ hai, bạn không nên đánh giá thấp thị trường. Bạn cần chắc chắn rằng sản phẩm của bạn có chất lượng tốt, giá cả hợp lý và biết đối tượng khách hàng mục tiêu là ai. Bạn không thể nghĩ đơn giản rằng một quán cà phê mở ra và mọi người sẽ đến đó.

    Thứ ba, kiên nhẫn. Bạn phải kiên nhẫn với bất kỳ thứ gì bạn gây dựng, đặc biệt ở Nga khi nền kinh tế hiện tại không thực sự quá ổn.

    Viethome (theo Dân Trí)

  • Tại CH Czech và Ba Lan, những quốc gia có chính sách cứng rắn về người nhập cư, cộng đồng người Việt vẫn phát triển mạnh mẽ và được đánh giá cao.

    Trung tâm thương mại Sapa nổi tiếng của người Việt tại Prague. Ảnh chụp màn hình Fin Nomads

    Vấn đề người tị nạn và nhập cư, đặc biệt là từ Syria, đang là một trong những thách thức lớn nhất về an ninh và xã hội đối với châu Âu. Nhiều thành viên EU quyết liệt phản đối các chính sách của khối về tiếp nhận thêm người nhập cư và tị nạn.

    Trong đó, các chính phủ cánh hữu và trung hữu tại Ba Lan và CH Czech đưa ra một số biện pháp cứng rắn, còn cư dân sở tại cũng có cái nhìn không thiện cảm đối với người nhập cư, theo tờ The Economist. Trong bối cảnh này, riêng cộng đồng người Việt vẫn phát triển thịnh vượng, có nhiều đóng góp cho nước sở tại.

    Ba Lan và CH Czech là những quốc gia có tỷ lệ người Việt sinh sống cao nhất châu Âu. Ước tính hiện có khoảng 40.000 - 50.000 người Việt tại Ba Lan. Con số này ở CH Czech là gần 65.000 người mang quốc tịch Việt và hơn 25.000 người CH Czech gốc Việt, theo ông Hoàng Đình Thắng, Chủ tịch Liên hiệp Hội Người VN tại châu Âu, đồng thời là Chủ tịch danh dự của Hội Người VN tại CH Czech.

    Đặc biệt, từ tháng 7.2013, chính phủ CH Czech đã công nhận cộng đồng người VN là dân tộc thiểu số thứ 14 của nước này. Trả lời Thanh Niên, ông Thắng nhận định đây là sự ghi nhận về năng lực hội nhập và những đóng góp tích cực của cộng đồng người Việt với xã hội sở tại.

    Tại cả hai quốc gia, người Việt đều hội nhập tốt, duy trì bản sắc văn hóa dân tộc, giữ gìn và phát huy mối quan hệ truyền thống giữa hai dân tộc VN - CH Czech và VN - Ba Lan.

    Phần lớn người Việt ban đầu do gặp rào cản ngôn ngữ nên làm các công việc như buôn bán hàng thực phẩm, mỹ phẩm, giày dép và hàng may mặc… Một số người năng động đã mở các trung tâm thương mại hoặc thiết lập các chuỗi bán buôn, bán lẻ.

    Không ít người đã gặt hái thành công lớn như doanh nhân Tào Ngọc Tú, đến Ba Lan từ thời sinh viên. Ông hiện là chủ một công ty chuyên nhập khẩu gia vị châu Á vào Ba Lan và có tên trong danh sách những người giàu nhất ở nước này. Doanh nhân Nguyễn Thái Ngọc là chủ Sportisimo, công ty bán đồ thể thao lớn nhất CH Czech với hơn 100 cửa hàng tại nước này và nhiều quốc gia khác ở châu Âu.

    Bên cạnh thế hệ người Việt nhập cư đầu tiên trong thập niên 1980, thế hệ thứ hai tại hai nước cũng hội nhập và phát triển tốt, với nhiều người trở thành luật sư, giáo sư, bác sĩ… Cùng với sự lớn mạnh của cộng đồng người Việt là sự xuất hiện của những ngôi chùa và trung tâm văn hóa mang đậm nét Việt. Phở và chả giò là các món ăn đang rất được ưa chuộng ở Warsaw và Prague.

    Nhờ những thành quả này, người dân địa phương cũng có thái độ cởi mở đối với cộng đồng người Việt hơn so với những người nhập cư khác, theo The Economist.

    Trong cuộc bầu cử năm ngoái, cử tri CH Czech tiếp tục bầu cho Tổng thống Milos Zeman, người có quan điểm nghi ngại đối với người nhập cư. Kết quả thăm dò dư luận của Tổ chức nghiên cứu Pew, có trụ sở tại Mỹ, cũng cho thấy gần một nửa số người được hỏi ở nước này cho rằng nên hạn chế người nhập cư. Tuy nhiên trong nhiều bài phát biểu, Tổng thống Zeman thường đánh giá cao sự hội nhập của cộng đồng người Việt vào xã hội Czech và cho rằng đây là mẫu mực của sự hội nhập giữa hai nền văn hóa khác nhau.

    Nhiều người Việt sống ở CH Czech và Ba Lan cũng cho biết theo thời gian, người dân hai nước này đã xem họ là nhóm người nhập cư “an toàn”. Chị Anh Tuyet Nguyen, một chủ quán cà phê ở Prague, kể chị thường nghe nhiều người dân bản địa nói rằng người Việt “chăm chỉ”, để so sánh với các nhóm nhập cư khác bị họ cho là “đang ăn bám nhà nước”.

    Viethome (theo Thanh Niên)

  • “Thôi cô đừng chụp hình tui, đừng đưa tui lên báo nha cô. Tui không muốn người ta biết rằng tui lượm ve chai, nhất là anh em bà con tui ở bên Việt Nam. Nói gì thì nói, bên ấy người ta tưởng đi Mỹ thì làm kỹ sư bác sĩ mới đáng, chứ làm cái nghề lượm ve chai như tui, mà lên báo thì chỉ tổ để người ta khi dễ mình thêm.”

    Bà Tư Hiền, cư dân ở Midway City, vừa xua tay vừa thoăn thoắt dẫm chân lên các vỏ lon bia, để làm cho nó bẹp dúm, rồi ném vào những túi nylon màu đen, trên vỉa hè trước căn nhà single house ở góc đường Madison và đường Park Ln, cách nhà bà ở chỉ vài block.

    “Dẫm bẹp thế này để cho nó gọn. Mình chỉ có cái xe đạp cà tàng, phải làm sao để chở được nhiều nhất. Nhưng cũng có những loại vỏ chai, tôi phải nâng niu kẻo nó móp một xíu là mình bán thiệt lắm,” bà giải thích.

    Sang Mỹ từ năm 2012 do con gái bảo lãnh, bà Tư ở nhà trông cháu cho con đi làm. Tranh thủ lúc sáng sớm, khi cháu còn chưa dậy đi học, bà đạp xe đi lượm ve chai. Bà phân bua: “Tui sang đây không có xin được trợ cấp gì ngoài MediCal. Tui cũng cần có chút tiền tiêu vặt, rồi còn gửi về quê nhà lo việc ma chay cúng giỗ tổ tiên, tui đâu nỡ xin con hoài được. Dù con tôi, nó không muốn tôi làm công việc này, nó kêu tui cần nhiêu nó sẽ chu cấp. Nhưng nó còn khó khăn, tôi không muốn phiền nó.”

    “Thấm thoắt cũng bảy năm rồi. Nhớ lần đầu tiên không biết, tôi đi bới thùng rác, thấy vỏ chai nào tôi cũng nhặt, đầy một xe mà chỉ bán được có $5. Là vì có nhiều thứ vỏ chai lọ, người ta không thu mua như ở Việt Nam. Sau này tôi biết lựa cái gì bán được giá mới lấy. Thấy tôi bới thùng rác hôi hám từ sáng sớm, nhiều người đồng hương Việt ở đây họ thương, họ tự động để riêng ve chai ra một túi rồi gọi mình tới lượm. Lâu rồi tôi không phải đi bới thùng rác nữa.”

    Bên trong chiếc xe hơi thu gom sách báo và ve chai của bà Hồng Lê. (Hình: Tâm An/Người Việt)

    Mới 6 giờ sáng, trong tiết trời cuối Ðông chỉ vào khoảng 40 độ F, chiếc xe đạp của bà đã đầy ắp những bịch ve chai màu đen, màu trắng, buộc chằng chịt từ trước tới sau. Phía trước xe là hai bịch vỏ bia đã đập dập, được buộc vào ghi đông, phía sau yên xe, bà buộc thêm 2 bịch vỏ chai nước suối, bà không đập dập, để nguyên, buộc phồng lên như chùm bóng bay.

    “Tôi đem về nhà gom lại ở góc sân, cứ Chủ Nhật đem đi bán một lần. Mỗi tuần chăm chỉ thì tôi cũng kiếm được chừng vài ba trăm đồng, cũng gọi là đủ tiền trang trải cuộc sống.”

    “Bây giờ tôi phải về, còn đưa cháu đi học.” Nói rồi bà tất tả đạp đi, dáng bà nhỏ bé, lọt thỏm trong cái “không gian” toàn ve chai “di động.”

    Muốn lượm được nhiều ve chai phải để người ta thương mến

    Tại một tiệm thu mua ve chai ở góc đường Westminster và Golden West, chúng tôi gặp được bà Hồng Lê, cư dân Westminster, đang xếp hàng chờ bán ve chai. Sang Mỹ từ năm 1989 do người chồng hơn 25 tuổi bảo lãnh, bà đã làm đủ thứ việc chân tay và cả lượm ve chai, để phụ chồng nuôi bốn người con. Bà chia sẻ: “Các con tôi đều đi làm ở tiểu bang xa, chúng có cuộc sống của chúng. Vợ chồng già phải nương tựa vào nhau. Tôi cũng 70 tuổi rồi, tuy có tiền già nhưng ốm đau suốt nên cũng không có dư giả gì.”

    Vừa tâm sự bà vừa rơm rớm nước mắt, bà nói tiếp: “Ông xã tôi đã 95 tuổi rồi, hiện đang nằm trong nursing home. Bác sĩ nói rằng ông ấy có thể đi bất cứ lúc nào.Tôi vẫn phải lượm ve chai để kiếm thêm, đặng có tiền lo an táng cho ông ấy nếu ông ấy có qua đời. Tôi mới đi hỏi ở Nhà Tang Lễ đằng kia, chi phí làm lễ tang hỏa thiêu, thấp nhất cũng là $3,000.”

    Những chai có chữ ‘CA CRV’ luôn được thu mua theo quy định của chính phủ tiểu bang California.” (Hình: Tâm An/Người Việt)

    Đỡ hơn bà Tư Hiền ở chỗ, bà Hồng biết lái xe. Chiếc xe Toyota Corolla từ đời 2002 của bà đã lăn bánh trên 250,000 dặm, máy móc lúc hỏng lúc không. Bà dùng nó để cất trữ đủ thứ từ sách báo cũ đến chai lọ nhựa, thủy tinh… chờ tới khi số lượng nhiều nhiều mới bõ công đi bán.

    Bà chia sẻ: “Trong nghề lượm ve chai này, cũng phải biết xử sự, làm sao cho người ta thương mình, tin mình thì mới sống được. Ai cho gì tôi cũng xin, cho dù thứ đó có không bán được, như vỏ bình sữa tươi, vỏ đồ hộp… nhưng người ta đã gom nó cho mình, tôi không muốn mếch lòng họ, tôi lượm hết, về nhà phân loại sau.”

    “Đi bới thùng rác, tôi không làm vương vãi dù một cái rác nhỏ ra ngoài, nên chủ nhà họ không phiền lòng. Trái lại nhiều nhà còn tự nguyện để ve chai riêng ra rồi họ gọi mình tới lấy,” bà nói tiếp.

    Nói về niềm an ủi trong nghề lượm ve chai, bà hồi tưởng lại những năm tháng còn “thịnh vượng” trước đây, bà kể: “Vui nhất là nhiều người thương, họ còn gọi vào nhà hỏi chuyện, rồi họ cho hết những gì họ không cần. Nào là đồ dùng trẻ em, đồ điện gia dụng… cũng có khi là cả chiếc xe đạp còn mới. Tôi nhặt về đem bán garage sale, kiếm thêm được đồng nào hay đồng đó.”

    “Rồi có người nhờ tôi dọn nhà theo giờ, ẵm cháu dùm hay giúp họ vài việc vặt khác như tưới cây, cắt cỏ. Tôi làm tất cả, không ngại việc gì. Mỗi giờ công họ cũng trả tôi chừng $10-$15, có khi còn tip thêm. Mỗi tháng tôi cũng có thêm được $700 đến $1,000, chưa tính tiền lượm ve chai,” bà kể thêm.

    Chợt nhớ ra hiện tại, giọng bà lại trùng xuống, thở dài: “Nhưng giờ thì ông xã tôi bệnh nặng rồi, tôi cũng yếu rồi. Tôi chỉ tranh thủ đi được vài giờ rồi lại phải về canh chừng ông ấy. Nên chỉ có ai cho ve chai, thì họ gọi tôi đến lấy. Chứ tôi không đi làm giúp việc hay la cà chuyện trò gì được. Vì thế mà chỉ còn kiếm được có vài chục đồng tiền bán ve chai mỗi tuần.”

    Bán ve chai, cũng phải có ‘mánh’

    Ông Tám Huỳnh, 73 tuổi, cư dân ở Westminster cũng đang xếp hàng chờ bán ve chai như bà Hồng. Mái tóc dài bạc phơ, xơ xác, chẳng thèm chải cắt, chiếc áo lính đã cũ mèm, rách tả tơi, ông vẫn cười vui vẻ như thể ông thây kệ mọi sự trong đời.

    Chỉ cần chai hơi móp méo là chiếc máy đếm chai tự động có thể từ chối không tính tiền, muốn bán được phải nâng niu, thậm chí thổi lên cho khỏi móp. (Hình: Tâm An/Người Việt)

    Ông Tám cười sảng khoái, nói bâng quơ như an ủi tất cả mọi người đang đứng chờ bán ve chai xung quanh ông, rằng: “Ở Mỹ này thì chẳng đói được đâu, ở đâu cũng có đồ ăn từ thiện, còn chưa hết hạn, mà có hết hạn cũng chẳng sao, vẫn còn tốt. Tuổi như tôi lại có tiền già nữa, làm sao mà đói cho được. Nhưng tôi vẫn phải lượm ve chai là vì tôi lỡ dại vay nợ lãi cao người ta. Lúc đầu có $1,000 thôi, 5 năm rồi không trả được, lãi mẹ đẻ lãi con, giờ thành nợ $5,000 nên có bao nhiêu tiền già đành để trả tiền lời hết. Tất cả lỗi tại mình, thì mình phải trả giá thôi, phải lượm ve chai mà sống''.

    Nói rồi ông cười nhạt, cúi người phân loại những chai lọ dưới chân ông. Chỉ tay vào dòng chữ đỏ in trên bao bì một cái vỏ chai nhựa, Ông Tám nói: “Gặp những chai có chữ ‘CA CRV’ như thế này, thì yên tâm là người ta sẽ thu mua.”Theo giải thích của anh Kenvin Calderom, nhân viên tại cơ sở thu mua rác tái chế của hệ thống công ty Replanet, thì chữ ‘CA CRV’ là chữ viết tắt của cụm từ “California Refund Value” có nghĩa là “Giá trị hoàn tiền theo luật ở California.” Đây là số tiền quy định của tiểu bang, được trả lại cho người tiêu dùng khi họ đem tái chế các chai lọ tại các cơ sở thu mua rác tái chế. Chai lọ nào có chữ này, buộc các công ty phải chấp nhận, cho dù là chai lọ đó có đựng đồ thực phẩm.

    Là một người đầy kinh nghiệm bán ve chai, ông Tám cho biết: “Cứ chai lọ nào dày, nặng thì bán theo cân ký sẽ có lợi hơn. Ngược lại những chai mỏng, nhỏ và nhẹ, mà lại dung tích lớn hơn 24 oz, thì nên bán theo kiểu đếm số lượng, mỗi cái 10 xu, chứ nếu bán theo kiểu cân ký sẽ rất thiệt.”

    Ông làm một phép tính để chứng minh điều mình vừa nói: “Chỉ 10 vỏ chai như này là cân nặng chừng 1lb rồi, bán theo cân nặng sẽ được $1.6 trong khi nếu bán theo số lượng thì chỉ được 10 xu/chai x 10 chai = $1 mà thôi.”

    “Nhưng hôm nào lượm được toàn vỏ chai nước suối loại nhỏ xíu chỉ 8 oz (250 ml) thì tôi lại bán theo kiểu đếm, mỗi chai 5 xu, 100 chai được $5, trong khi nếu lỡ để nó móp phải bán theo ký, không biết có nổi $3 không.”

    Ở điểm thu mua thường có máy đếm vỏ chai tự động bằng công nghệ scan theo dung tích chai. Vỏ chai chỉ cần móp một chút, là máy có thể sẽ đẩy ra không tính tiền, buộc người ta phải bán theo cân ký.

    Đó là lý do vì sao, những người nhặt ve chai, có khi thì cố đập cho các vỏ chai thật bẹp, có khi thì nâng niu để “hàng” khỏi bị móp méo.

    Một cái Tết nữa sắp đến, nhưng với những người lượm ve chai như ông Tám, bà Hồng hay bà Tư Hiền, họ đều vui khấp khởi không phải vì Xuân về, mà vì sẽ có nhiều nhà ăn tiệc, sẽ có “ve chai” cho họ nhiều hơn.

    *Chú thích: Theo yêu cầu, tên nhân vật đã được thay đổi.

    Viethome (theo Người Việt)

  • Trong phòng chờ hạng thương gia ở sân bay Nội Bài, một ngày cuối tháng 3, giữa những hành khách ăn mặc sang trọng thì có khoảng 30 người Việt trông rất bình dân. Tay xách nách mang, gương mặt phờ phạc vì thiếu ngủ. Họ đã gây nên sự tò mò, hiếu kì cho những người xung quanh.

    “Khách VIP” ship cả gừng, riềng, sả, ớt…

    Trên chuyến bay mang kí hiệu SU-291 của hãng hàng không Aeroflot, tôi may mắn được ngồi gần với các vị khách Việt “bình dân” và cũng vô cùng đặc biệt này. Máy bay cất cánh được khoảng 30 phút, tôi lân la bắt chuyện với người phụ nữ ngồi ngay bên cạnh. H, cô gái có khuôn mặt trái xoan, tương đối niềm nở, thấy tôi tò mò, H. hóm hỉnh: “Em làm shipper Việt-Nga, chuyên xách giai qua đường hàng không anh ạ”.

    Đôi mắt chân chim, lộ rõ sự vất vả nhưng H. vẫn tỏ ra vô cùng thoải mái và chia sẻ mọi chuyện với tôi. Em cho biết, shipper Việt là nghề mới của người Việt tại Nga mới rộ lên vài năm trở lại đây, đặc biệt trong dịp Tết Nguyên đán 2018 vừa rồi. Đó là một cách gọi mĩ miều, thực chất là nghề buôn chuyến, mang hàng từ Việt Nam sang Nga và hàng từ Nga về Việt Nam bằng đường hàng không. Hàng thì thượng vàng hạ cám từ rau sống, bánh kẹo, trái cây đến ớt, sả, mỹ phẩm, rượu Vodka…

    Những thùng hàng được các shipper vất vả đóng gói vận chuyển từ Nga về Việt Nam.

    Theo H., mỗi chuyến bay có khoảng từ 30 người chuyên nghiệp (thường xuyên bay) và khoảng vài người bán chuyên (tiện công việc ở nhà, thỉnh thoảng mới bay). Tiếng là đi buôn, tay xách nách mang nhưng hầu hết các “đầu mối” chuyên nghiệp do “bay như đi chợ” nên ai cũng như khách VIP, đi cửa ưu tiên, sở hữu thẻ đen (kim cương), thẻ vàng, thẻ bạc, thẻ titan…của Aeroflot.

    H. tâm sự, phần lớn những người này đã sang Nga từ lâu, buôn bán trong các khu chợ, khu thương mại của người Việt tại Nga. Vài năm trở lại đây, khách mua giảm đi, buôn bán khó khăn, đi chợ bán hàng không đủ chi phí cho việc thuê nhà, nộp thuế…nên ai ít vốn, không có đủ điều kiện đành phải nghỉ bán hàng.

    “Cách đây 5-6 năm, chỉ có vài người làm nghề này thôi, họ thu nhập cao lắm vì không có cạnh tranh nên lãi lắm. Gần đây, ở Việt Nam, người ta đã quen dùng một số sản phẩm của Nga và ngược lại, người Việt sống ở Nga cũng rất muốn sử dụng những hàng hoá quê nhà. Chính vì vậy nghề buôn chuyến này mới nở rộ như vậy. Đầu tiên vài người đi, sau đó rủ thêm bạn bè, người nhà, “buôn có bạn, bán có phường mà anh”, H. chia sẻ.

    Một nét thoáng đượm buồn trên khuôn mặt, H. cởi lòng với tôi khi cho biết, mình quê Hải Phòng, sang Nga từ năm 2000. Số không may mắn, buôn bán toàn thất bại, sau đó đi làm thêm đủ mọi việc, lúc thì giúp việc gia đình cho chủ người Việt, lúc đi phụ bán hàng khô…. Số phận đưa đẩy, kết hôn với chồng lái xe cho một xưởng may ở ngoại ô. Gần 7 năm trời hai vợ chồng mới sinh được một cháu gái.

    “Bọn em không đủ điều kiện nuôi cháu bên này nên đành gửi ông bà ở Việt Nam nuôi giúp. Nhiều lúc nhớ con cồn cào mà chẳng có tiền về thăm, cũng may có chị bạn chỉ giúp nghề này, vất vả một chút nhưng thỉnh thoảng được về với con anh ạ”, H. vui vẻ nói.

    H. chỉ là một trong số nhiều phụ nữ gốc Việt ở Nga có hoàn cảnh như vậy. Những biến động của chính sách kinh tế, môi trường kinh doanh của Nga buộc họ phải chuyển mình, mưu sinh. Con nhỏ, chân yếu tay mềm không làm được việc nặng, nghề kiếm ra tiền ít đi, nên việc “buôn chuyến” qua đường hàng không trở thành lối thoát cho cuộc sống vốn đầy rẫy bế tắc.

    Song để đi được một chuyến hàng như vậy rất vất vả, thậm chí tủi hổ. Mỗi lần chuẩn bị bay từ Việt sang Nga, các shipper Việt lại phải “bắn tin” qua bạn bè, người quen đến giật status lên Facebook… xem có ai gửi gì không thì nhận. Nếu chuyến nào ít người gửi lại phải đi mua hàng cho đủ số lượng.

    Lịch trình của một shipper được V., một cô gái người Ninh Bình vẽ lại như sau: "Bay về Việt Nam, gặp con được một lúc lại phải tranh thủ đi trả hàng, đợt nào rỗi rãi thì ở nhà với con được vài ngày, khi nào nhu cầu hàng hoá cao, tranh thủ ở nhà được vài tiếng lại đi mua hàng để mang sang. Thượng vàng hạ cám, ớt, xoài, gừng, riềng, lá chuối, mít, đu đủ, chôm chôm… Tóm lại những gì người Việt thích thì mang theo tuốt".

    V. nói thêm với tôi: “Chuyến bay từ Nội Bài sang Matxcova thường cất cánh lúc 10 giờ 45 sáng, về nguyên tắc 8 giờ sáng em đã phải có mặt ở sân bay. Chính vì vậy, hôm nào bay là em phải thức dậy từ 4 giờ, nhẹ nhàng hôn con vì sợ nó tỉnh giấc, rồi nhờ xe ôm chở mấy kiện hàng ra bến xe để lên xe khách ra Hà Nội. Đến bến xe Mỹ Đình mới dám gọi taxi đưa ra sân bay. Phải tiết kiệm từng tý một mới có chút lãi anh ạ”.

    Tôi tiếp tục hỏi chuyện N.T.Ch., một phụ nữ tầm 24 tuổi, người nhỏ nhắn, có gương mặt rất xinh và đôi mắt đen, to như mắt búp bê của Nga. Ch. cũng rất cởi mở trong khi trò chuyện với tôi, theo lời kể, Ch. quê ở Bắc Giang, có một cháu trai đang gửi bà ngoại ở Việt Nam chăm sóc.

    “Vào những tháng cao điểm như những ngày giáp tết, nhu cầu hàng hoá ở hai đầu đều cao, có tháng em đi 8 chuyến anh ạ. Bây giờ hãng hàng không Aerofllot ngày nào cũng có chuyến, nên em bay liên tục, gần như không có thời gian nghỉ ngơi, chỉ chập chờn chợp mắt trên máy bay”, Ch. cho biết.

    Vì coi đây là một nghề chính, nên Ch. bay liên tục, thẻ bạch kim nên được gửi 4 kiện hàng mỗi lần bay. Ngoài ra, do nhu cầu những ngày tết cao, nên các nhà buôn chuyến chuyên nghiệp còn tìm cách mua thêm số kiện hàng để tăng lợi nhuận.

    Theo Ch., có chuyến mang được 20 kiện hàng, chủ yếu mua lại của những người đi công tác, những công nhân sang làm xưởng may, không mang nhiều hàng hoá nên mua lại lợi cả đôi bên. Tuy nhiên, để chuẩn bị đủ từng ấy kiện hàng vô cùng vất vả, mỗi chuyến bay từ Việt Nam sang làm xong mọi thủ tục để ra được và về đến phòng trọ đã 9 giờ tối của Nga, tranh thủ đi giao hàng xong, chỉ còn đúng gần một ngày để đi mua sắm đủ hàng cho 5 giờ chiều ngày hôm sau đã phải có mặt ở sân bay. Thời gian gấp gáp cũng không kịp tắm rửa, nghỉ ngơi. Tranh thủ uống cốc nước chè đen nóng với mấy cái bánh ngọt, lại tất tưởi bắt xe ra chợ đêm để mua hàng theo đơn của các chủ cửa hàng ở Việt Nam: Bánh, kẹo, sữa, giò, pho-mai, bơ, rượu, thuốc lá, mĩ phẩm..

    Chiều ngược lại, gần 4 tiếng làm thủ tục ở sân bay, 9 tiếng đồng hồ trên trời, hạ cánh Nội Bài gần trưa, về đến Hà Nội, giao hàng xong, không có cả thời gian về thăm con, lại phải chuẩn bị cho chuyến bay tiếp theo. Theo Ch., chuyến nào thấy khoẻ thì bay lại ngay vì nhu cầu khách hàng giục giã, không đi sợ bị mất khách, còn chuyến nào mệt quá thì nghỉ ngơi 2 ngày rồi bay tiếp.

    “Cũng may ở Việt Nam dịch vụ rất tốt, mình đặt hàng gì chỉ cần gọi điện, họ đóng gói mang đến tận nhà, nào xoài, mít, gừng, riềng, chôm chôm, rau củ quả các loại… sợ nhất là khâu bảo quản mà không tốt, sang đến nơi rau bị úa nát, quả bị thối nhiều là hết mất lãi”, Ch. chia sẻ thêm.

    Shipper là những phụ nữ nhớ con, chấp nhận đi lại vất vả để về thăm con.

    Vất vả mưu sinh cho những chuyến tàu “hoàng hôn”

    Tiếng loa vang lên trong máy bay yêu cầu hành khách ổn định chỗ ngồi để chuẩn bị phi hành đoàn phục vụ bữa ăn sáng. Với những vị khách đặc biệt người Việt, khẩu phẩn ăn rất khác biệt. Người thì bánh mì, người xôi chả, lại có cả cơm nắm, muối vừng. Suất ăn trên máy bay được đặt trước chỉ có salad và hoa quả. Thấy tôi ngạc nhiên, H nhanh nhảu giải thích: “Bọn em ăn nhiều đồ trên máy bay, bây giờ nhìn thấy đã sợ rồi. Chính vì vậy, chỉ đặt có salad, hoa quả thôi ăn cho nhẹ nhàng anh ạ”.

    Bữa sáng trôi qua thật nhanh, ai cũng vội vã ăn cho xong để tranh thủ chợp mắt – đây là quãng thời gian mà họ có thể nghỉ ngơi, để chuẩn bị sức khỏe chạy hàng cho khách. Với những shipper tại Matxcova, vận chuyển nhanh và đỡ vất hơn, còn những người ở tỉnh xa đó là quãng đường dài đằng đẵng, hết sức mệt nhọc.

    Trò chuyện với S., một cô gái chuyên vận chuyển hàng từ Việt Nam sang một thành phố thuộc tỉnh Chelyabinsk về Việt Nam và ngược lại mới thấy thật cám cảnh cho việc mưu sinh.

    S. kể, mỗi lần ở Việt Nam sang đến sân bay Sheremetryevo, nhận hàng xong lại phải đi gửi tiếp hàng để bay nội địa về thành phố xa. Mỗi lần như vậy phải vạ vật chờ ở sân bay thêm 8 tiếng. Song chiều ngược lại nhọc nhằn hơn nhiều, bởi mỗi ngày chỉ có một chuyến bay tới Matxcova, 8 giờ sáng hạ cánh, chờ thêm 12 tiếng đến 8 giờ tối mới bay về Việt Nam.

    Vì không có vốn để mua hàng hoá, nên S chủ yếu vận chuyển thuê, ai gửi gì cũng nhận, miễn không phải hàng phi pháp. Từ Nga về có sữa tươi, kẹo, nấm saga…; ở Việt Nam sang, người đặt mua cân rau muống, người thì chai mắm Phú Quốc, người cân vải thiều, cân mận…

    “Mọi người gửi và đặt hết được 3 kiện hàng thì còn may nếu không đặt hết, lại phải đi mua gì đó để bù vào cho hết số lượng, sang đến nơi, bán được thì tốt, không bán được thì lỗ to”, S ngán ngẩm. 

    Được bay như VIP, xuất ngoại như… đi chợ, tuy nhiên nghề mới của các shipper người Việt tại Nga mới rộ lên trong khoảng 1-2 năm gần đây cũng sắp đến cảnh lụi tàn . Theo chia sẻ của các tay shipper chuyên nghiệp, trước đây, hãng hàng không Aeroflot tương đối thoải mái với hành lý xách tay, chính vì vậy, mỗi người có thể xách theo vài chục kg (khoản này lãi nhất vì không mất cước phí). Gần đây, để siết chặt, hãng quy định mỗi người chỉ được xách tối đa 10kg, cẩn thận hơn trong mỗi chuyến bay, có cả nhân viên đứng đo kích thước túi xách, cân nặng. Để “lách luật”, một số shipper tranh thủ tài ngoại giao, nhờ hành khách khác xách hộ, nhưng thường sẽ nhận được những cái lắc đầu từ chối. Số hàng đó, đành bỏ lại tại sân ga, và chấp nhận một chuyến bay lỗ ngay trước mắt.

    Quy định hãng bay khắt khe, lại thêm hiện nay các công ty xuất khẩu của Nga đã nhập cuộc nên cánh cửa của các shipper này đang dần khép lại. Hiện nay, nắm bắt nhu cầu của nhiều người Việt, đặc biệt những người học tập lao động tại Nga, và thị trường rộng lớn các công ty xuất khẩu của Nga đã liên kết với doanh nghiệp trong nước đưa hàng Nga như: váng sữa, giò Nga, đồ lưu niệm, pho-mát, rượu vodka… Hàng đi theo đường biển rất phong phú, dồi dào. Trong khi đó, ở chiều ngược lại, cộng đồng người Việt ở Nga hiện nay cũng không nhiều, nằm rải rác ở các thành phố nên những chuyến hàng từ Việt Nam sang đa phần chỉ lắt nhắt, lấy công làm lãi, không làm ăn lớn được.

    Máy bay hạ cánh, tôi vẫn dõi theo đoàn người “đặc biệt” ấy. Họ già có, trẻ có nhưng phần đông vẫn là phụ nữ. Họ, những người phụ nữ nhỏ bé nhưng cần mẫn, kiên cường, nhẫn nại… Họ đã “bay” liên tục, với mục đích được thường xuyên gặp các con của mình đang được gửi cho người thân chăm sóc ở Việt Nam và để mưu sinh. Và chính họ đã góp phần công sức không nhỏ để đưa sản phẩm Việt ra nước ngoài và đưa văn hoá ẩm thực Nga đến gần với Việt Nam. Song nghề shipper qua đường hàng không này khiến họ phải nếm nhiều khổ ải, cực nhọc.

    Ngô Tiến Điệp

    (PV đặc phái từ Matxcova)

    Viethome (theo Người Đưa Tin)