Bà Rosa María Carranza nhoài người về phía trước, giữ lưng cho một bé gái 3 tuổi trong lúc cô bé trèo lên một tảng đá trên những ngọn đồi rậm rạp phía Đông Bắc Oakland.
Trong trang phục leo núi và đeo những chuỗi vòng hạt, bà Carranza, 67 tuổi, đi lại linh hoạt giữa những hàng cây và lũ trẻ trong một buổi sáng đầy nắng của Tháng Mười Hai.
“Bám chắc vào cành cây đó con,” bà nói bằng tiếng Tây Ban Nha. “Con làm được mà, tình yêu của bà!”
Bà Carranza là một chuyên gia phát triển trẻ em lớn lên với những năm tháng trèo cây và bơi lội trên sông ở El Salvador. Bà nói bà cảm thấy như đang ở ngay trên quê hương của mình khi ở trong cánh rừng của ngôi trường mầm non ngoài trời mà bà đồng sáng lập. Bà đã làm việc với trẻ em và thanh thiếu niên với tư cách là người chăm sóc và giáo dục trong hơn ba thập niên, đủ lâu để biết khi nào nên hỗ trợ và khi nào nên lùi lại để học sinh tự tìm chỗ đứng cho mình.
Khi chuyển sang làm việc bán thời gian vào năm ngoái, bà Carranza trông đợi vào việc nhận được các khoản chi trả từ Medicare và những chi phiếu tiền hưu – những quyền lợi dành cho người lao động Mỹ và người nhập cư hiện diện hợp pháp khi họ nghỉ hưu, nếu họ đáp ứng đủ yêu cầu về thời gian làm việc và độ tuổi hoặc tình trạng khuyết tật. Theo hồ sơ thu nhập của Cơ Quan An Sinh Xã Hội mà El Timpano và KFF Health News xem xét, bà đã đóng hàng chục ngàn đô la vào Medicare và An Sinh Xã Hội trong suốt 24 năm. Nhưng bà Carranza và ước tính khoảng 100,000 người nhập cư hợp pháp khác sẽ sớm bị cắt khỏi Medicare.
Đạo Luật “To, Đẹp” của đảng Cộng Hòa, do Tổng Thống Donald Trump ký ban hành vào Tháng Bảy năm ngoái, đã chặn Medicare của một số nhóm người nhập cư hiện diện hợp pháp, bao gồm những người có tình trạng bảo vệ tạm thời (TPS), người tị nạn, người xin tị nạn, những người sống sót sau bạo lực gia đình, nạn nhân buôn người, và những người có thị thực lao động.
Bà Carranza tham gia một cuộc biểu tình ủng hộ chương trình TPS vào tháng 11/2025
Những người đã tham gia chương trình như bà Carranza sẽ bị hủy ghi danh trước ngày 4 Tháng Giêng, một hành động của các nhà lập pháp đảng Cộng Hòa nhằm cắt giảm chi tiêu Medicare, vì họ và ông Trump lập luận rằng tiền thuế của người dân không nên được sử dụng để chi trả cho việc chăm sóc sức khỏe của những người nhập cư ở Mỹ mà không có ủy quyền.
“Đảng Dân Chủ muốn những người nhập cư chưa có giấy tờ hợp pháp, nhiều người trong số đó là TỘI PHẠM BẠO LỰC, nhận được dịch vụ chăm sóc sức khỏe MIỄN PHÍ,” ông Trump đăng trên Truth Social hai tháng sau khi ký luật. “Chúng ta không thể để điều này xảy ra!”
Tuy nhiên, các nhóm người nhập cư hiện đang mất bảo hiểm y tế thực tế là những người có tình trạng di trú pháp lý. Cả Tòa Bạch Ốc và Bộ Y Tế đều không trả lời câu hỏi về việc liệu có công bằng hay không khi hủy ghi danh Medicare của những cư dân hợp pháp.
Người nhập cư không hợp lệ không đủ điều kiện hưởng Medicare hoặc hầu hết các quyền lợi công cộng khác do liên bang tài trợ.
Bà Carranza lo lắng rằng bà cũng có thể mất quyền cư trú hợp pháp tại Hoa Kỳ nếu chính quyền Trump chấm dứt tình trạng bảo vệ tạm thời (TPS) cho người Salvador, như họ từng cố gắng thực hiện trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông. Nếu điều đó xảy ra, bà Carranza sẽ mất quyền cư trú, đối mặt với nguy cơ bị giam giữ tại trung tâm di trú hoặc bị trục xuất.
“Đây giống như một bộ phim kinh dị, một cơn ác mộng hoàn toàn,” bà Carranza nói. “Đây không phải là cách tôi hình dung về tuổi già của mình.”
“Dưới sự tấn công liên tục”
Bà Carranza rời El Salvador năm 1991 trong một cuộc nội chiến tàn khốc, để ba đứa con nhỏ lại quê nhà, để đi làm kiếm tiền gửi về cho gia đình. Bà ở quá hạn thị thực cho đến năm 2001, khi bà đủ điều kiện được hưởng quy chế TPS sau khi hai trận động đất xảy ra tại El Salvador, làm hơn 1,100 người thiệt mạng và 1.3 triệu người mất nhà cửa.
Tình trạng TPS được Quốc Hội thông qua và được Tổng Thống George H.W. Bush (Cộng Hòa) ký thành luật vào năm 1990. Nó cho phép những người như bà Carranza, đến từ các quốc gia đang trải qua xung đột vũ trang, nội chiến, và thảm họa khí hậu, được sống và làm việc tại Hoa Kỳ nếu họ gặp rủi ro khi trở lại quê hương.
Bà Carranza đã bỏ lỡ lễ tốt nghiệp Mẫu Giáo và buổi thi đấu giành huy chương điền kinh đầu tiên của con gái út. Bà nhận trông trẻ sơ sinh vào ca đêm, sau đó dạy thay tại các trường công lập ở vùng vịnh San Francisco để trang trải học phí cho các con ở El Salvador và cho các lớp học của chính bà tại City College of San Francisco, nơi bà lấy bằng về phát triển trẻ em.
Và bà đã chăm sóc hàng chục đứa trẻ 3, 4, và 5 tuổi – những đứa trẻ thường nhìn bà với vẻ kinh ngạc khi chúng khám phá ra những kho báu nhỏ vùi dưới rừng gỗ đỏ của công viên Oakland, nơi bà đồng sáng lập Escuelita del Bosque, một ngôi trường mầm non ngoài trời nói tiếng Tây Ban Nha.
Sự đánh đổi đó đáng lẽ phải là một kỳ nghỉ hưu yên bình. Nhưng Quốc Hội đã thu hẹp số người thụ hưởng Medicare, nay chỉ còn công dân Mỹ, thường trú nhân hợp pháp (người có thẻ xanh), công dân Cuba và Haiti, và những người được bảo vệ theo Hiệp Ước Liên Kết Tự Do (giữa Mỹ và các quốc gia đảo Thái Bình Dương).
Hành động này diễn ra sau những nỗ lực của ông Trump nhằm ngăn cản một số người nhập cư hợp pháp tiếp cận Medicaid, các khoản trợ cấp bảo hiểm trên thị trường, và các dịch vụ hỗ trợ xã hội như trợ cấp thực phẩm, hỗ trợ nhà ở và khám bệnh tại các trung tâm y tế do liên bang tài trợ. Tổng cộng, khoảng 1.4 triệu người nhập cư hợp pháp dự kiến sẽ mất bảo hiểm y tế, theo KFF, một tổ chức phi lợi nhuận về thông tin y tế.
Ông Taylor Haulsee, phát ngôn viên của Chủ Tịch Hạ Viện Mike Johnson, không phản hồi yêu cầu bình luận.
Ông Michael Cannon, giám đốc nghiên cứu chính sách y tế tại viện Cato Institute, một tổ chức nghiên cứu theo khuynh hướng tự do, cho biết đảng Cộng Hòa muốn thực hiện cắt giảm thuế và xóa bỏ bảo hiểm y tế cho người nhập cư vì điều đó sẽ không làm phật lòng nhóm cử tri nòng cốt của họ.
Theo Người Việt